ઓસ્ટ્રેલિયા ઝડપથી ભારતની નજીક આવી રહ્યું છે.ઓસ્ટ્રેલિયાના વડા પ્રધાન એન્થોની અલ્બેનીઝે સંસદમાં ભારતની પ્રશંસા કરી અને કહ્યું કે તેઓ વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ઓસ્ટ્રેલિયા મુલાકાતની આતુરતાથી રાહ જાઈ રહ્યા છે. આવતા અઠવાડિયે, ઓસ્ટ્રેલિયાના નાયબ વડા પ્રધાન અને સંરક્ષણ પ્રધાન રિચાર્ડ માર્લ્સ પણ ભારતની મુલાકાતે આવવાના છે. માત્ર ત્રણ દિવસ પહેલા, ઓસ્ટ્રેલિયાના વિદેશ પ્રધાન ક્વાડ બેઠક માટે નવી દિલ્હીમાં હતા.
ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયા વચ્ચેનો આ રાજદ્વારી સમન્વય ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રના ભૂરાજનીતિ માટે ખાસ કરીને મહત્વપૂર્ણ છે. આ ક્ષેત્રમાં ચીનની સતત વધતી જતી સંડોવણીને ધ્યાનમાં રાખીને, બે પ્રાદેશિક મહાસત્તાઓ વચ્ચેનો આ સહયોગ નોંધપાત્ર મહત્વ ધરાવે છે.
ઓસ્ટ્રેલિયાના નાયબ વડા પ્રધાન અને સંરક્ષણ પ્રધાન રિચાર્ડ માર્લ્સ બીજા ઓસ્ટ્રેલિયા-ભારત સંરક્ષણ પ્રધાનોના સંવાદમાં ભાગ લેવા માટે નવી દિલ્હીની મુલાકાતે છે, જ્યાં તેઓ સંરક્ષણ પ્રધાન રાજનાથ સિંહ સાથે ચર્ચા કરશે. આ પહેલા, તેમણે ૨૩મા શાંગરી-લા સંવાદમાં હાજરી આપી હતી, જે ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર માટે એક મુખ્ય સંરક્ષણ મંચ છે. ભારતની મુલાકાત પહેલા, રિચાર્ડ માર્લ્સે બુધવારે કહ્યું હતું કે, “બદડતા વ્યૂહાત્મક વાતાવરણમાં, શાંગરી-લા સંવાદ સહિયારા પડકારોનો સામનો કરી રહેલા ભાગીદારો માટે એક મહત્વપૂર્ણ પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડે છે.”
અમે રાજદ્વારી અને સંરક્ષણ સંબંધોને વધુ ગાઢ બનાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છીએ, ખાસ કરીને ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં પરસ્પર સહયોગને મજબૂત કરવા માટે…ઓસ્ટ્રેલિયા અને ભારત ટોચના સ્તરના સુરક્ષા ભાગીદારો છે.
ઓસ્ટ્રેલિયાના પીએમ એન્થોની અલ્બેનીઝે તેમની સંસદમાં ભારત-પેસિફિક ક્ષેત્ર માટે ભારત સાથેના તેમના દેશની ભાગીદારીના મહત્વ પર ભાર મૂક્યો. તેમણે તેને “અસાધારણ તક” ગણાવી. તેમણે ભારતની પ્રશંસા કરતા કહ્યું કે તે માત્ર વિશ્વનો સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતો દેશ બન્યો નથી પરંતુ આ દાયકામાં વિશ્વનો ત્રીજા સૌથી મોટો અર્થતંત્ર બનવા માટે પણ તૈયાર છે.
તેમણે કહ્યું, “આ અમારા ક્ષેત્રમાં અમારા માટે એક અસાધારણ તક છે.” અમે એક પેસિફિક રારાષ્ટ્ર છીએ, પરંતુ અમે એક હિંદ મહાસાગર રાષ્ટ્ર પણ છીએ.’ તેમણે ભારતની તેમની મુલાકાતોને પ્રેમથી યાદ કરતા કહ્યું કે તેઓ પીએમ મોદીની ઓસ્ટ્રેલિયા મુલાકાતની આતુરતાથી રાહ જાઈ રહ્યા છે.
દેશની હૂંફ પોતાની આંખોથી જાવી એ એક અદ્ભુત અનુભવ છે. તેવી જ રીતે, મને ટૂંક સમયમાં અહીં વડા પ્રધાન (મોદી)નું સ્વાગત કરવાનો લહાવો મળશે…એક લહાવો જેની હું બીજી વખત આતુરતાથી રાહ જાઈ રહ્યો છું.
ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયાને એક થવાની જરૂરિયાત અનુભવવાનું મુખ્ય કારણ હિંદો-પ્રશાંત ક્ષેત્રમાં ચીનની વધતી લશ્કરી સંડોવણી છે. આ કારણોસર ક્વાડ જૂથની રચના કરવામાં આવી હતી, અને ઓસ્ટ્રેલિયાના વિદેશ પ્રધાન પેની વોંગ આ અઠવાડિયે તેના વિદેશ પ્રધાનોની બેઠકમાં હાજરી આપ્યા પછી સ્વદેશ પરત ફર્યા હતા.
બંને દેશો વચ્ચે વધતા સહયોગનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે આ પ્રદેશ કોઈપણ મોટી અથવા શંકાસ્પદ શક્તિના વર્ચસ્વથી મુક્ત રહે, જ્યારે આ પ્રદેશમાં નાના કે મોટા દરેક દેશની સાર્વભૌમત્વ અને પ્રાદેશિક અખંડિતતાનો આદર કરવામાં આવે.
આ વ્યૂહરચના હેઠળ, બંને દેશો સમુદ્રમાં એકબીજાના વ્યૂહાત્મક થાણાઓ સુધી તેમના યુદ્ધ જહાજા અને વિમાનોની પહોંચને સરળ બનાવી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ભારતના આંદામાન અને નિકોબાર ટાપુઓ અને ઓસ્ટ્રેલિયાના કોકોસ ટાપુઓ આ સંદર્ભમાં ઉપયોગી થઈ શકે છે.આનાથી ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં બંને દેશોની નૌકાદળોની પહોંચ નોંધપાત્ર રીતે વધી શકે છે.
વધુમાં, સુરક્ષા હેતુઓ માટે, બંને દેશો વચ્ચે વાસ્તવિક સમયની માહિતી શેર કરી શકાય છે, અને તેઓ કોઈપણ શંકાસ્પદ પ્રવૃત્તિ પ્રત્યે એકબીજાને ચેતવણી આપી શકે છે.
ભારત-પેસિફિક ક્ષેત્ર માત્ર ભારત અને ઓસ્ટ્રેલિયાના પરસ્પર હિત માટે જ નહીં પરંતુ વૈશ્વિક વેપાર માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે.અહીં કોઈપણ વિક્ષેપ વૈશ્વિક તેલ અને ખાદ્ય સંકટને ઉત્તેજિત કરી શકે છે અને આર્થિક સુરક્ષાને જાખમમાં મૂકી શકે છે. પશ્ચિમ એશિયાઈ કટોકટીને કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં સર્જાયેલી પરિસ્થિતિને કારણે સમગ્ર વિશ્વ ત્રણ મહિનાથી પીડાઈ રહ્યું છે.આવી સ્થિતિમાં, આ મહત્વપૂર્ણ વેપાર ક્ષેત્રને સુરક્ષિત અને સુગમ રાખવાની બંને દેશોની મુખ્ય જવાબદારી છે.
એક તરફ, ઓસ્ટ્રેલિયા પાસે અદ્યતન ટેકનોલોજી છે, જ્યારે ભારત સંરક્ષણ ઉત્પાદનમાં ઝડપથી પોતાનું યોગદાન વધારી રહ્યું છે. આ રીતે, પરસ્પર સંકલન દ્વારા, બંને દેશો સમગ્ર ક્ષેત્રમાં શાંતિ સુનિશ્ચિત કરી શકે છે.