શાંતિ વાટાઘાટોના પ્રયાસો વચ્ચે ઈરાન સાથે ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે અમેરિકાએ ચીનને મોટી ધમકી આપી છે. યુએસ ટ્રેઝરી સેક્રેટરી સ્કોટ બેસન્ટે જણાવ્યું છે કે ચીનને હવે ઈરાનથી તેલનો એક ટીપું પણ પરિવહન કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. બેસન્ટે કહ્યું કે ઈરાનથી ચીન જતો તેલ માર્ગ અસરકારક રીતે કાપી નાખવામાં આવશે.
અમેરિકાએ ધમકી આપી છે કે ઈરાનથી કોઈ તેલ અને ગેસ જહાજ બેઇજિંગ જઈ શકશે નહીં. આ ધમકી અમેરિકા દ્વારા ઈરાની બંદરોની નાકાબંધી બાદ આવી છે. જાકે, વિવિધ મીડિયા અહેવાલો દાવો કરે છે કે આ ધમકી છતાં, ત્રણ જહાજા ઈરાની બંદરો પરથી સુરક્ષિત રીતે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પાર કરી ચૂક્્યા છે. અમેરિકા દાવો કરે છે કે કોઈ જહાજા નીકળી શકશે નહીં… ચીન હવે ઈરાનથી તેલનું એક ટીપું પણ આયાત કરી શકશે નહીં.
યુએસ ટ્રેઝરી સેક્રેટરી સ્કોટ બેસન્ટે આઇએમએફ-વર્લ્ડ બેંકની બેઠક દરમિયાન પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે ચીની ટેન્કરોને હવે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થવા દેવામાં આવશે નહીં. તેમણે સ્પષ્ટ ચેતવણી આપી હતી કે, “તે જહાજા હવે છોડી શકશે નહીં… તેઓ હવે તેમનું તેલ આયાત કરી શકશે નહીં.” બેસન્ટના મતે, ચીન હવે ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદવાની તેની અગાઉની વ્યવસ્થા ચાલુ રાખી શકશે નહીં. અમેરિકાની કડક નીતિ હેઠળ, ઈરાની તેલ વહન કરતા ચીની જહાજાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થવા દેવામાં આવશે નહીં. તેમણે કહ્યું કે ચીન અન્ય સ્રતોમાંથી તેલ ખરીદી શકે છે, પરંતુ ઈરાની તેલ હવે તેના માટે મુશ્કેલ બનશે.
યુએસ ચીનને ઈરાનનો મુખ્ય સાથી માને છે. તાજેતરમાં, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચીન પર ઈરાનને નવી હવાઈ સંરક્ષણ મિસાઈલ સિસ્ટમ મોકલવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. અમેરિકા જાણે છે કે જા ઈરાન તેનું તેલ વેચવાનું ચાલુ રાખશે, તો તેની અર્થવ્યવસ્થા ખીલતી રહેશે, અને ચીનને પણ ફાયદો થતો રહેશે. તેથી, ઈરાન અને તેના સાથી દેશો પર દબાણ વધારવા માટે અમેરિકાએ આ પગલું ભર્યું છે. બેસન્ટે ભાર મુક્યો કે આ વ્યૂહરચના દ્વારા, અમેરિકા ઈરાનના આવકના મુખ્ય સ્રતોને કાપી નાખવા માંગે છે, જેનાથી ઈરાનની અર્થવ્યવસ્થા પર અસર પડશે અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા સુનિશ્ચિત થશે. યુએસના આ પગલાથી ચીનમાં ઉર્જા સંકટનું જાખમ વધ્યું છે, પરંતુ રશિયાએ બેઇજિંગને ખાતરી આપી છે કે તે તેની ઉર્જા સપ્લાય કરશે. રશિયા ચીનનો મુખ્ય સાથી માનવામાં આવે છે અને તે ઈરાનનો મુખ્ય સાથી પણ છે. યુએસ વહીવટીતંત્રની આ નવી નીતિ વૈશ્વિક તેલ બજાર પર પણ અસર કરી શકે છે. ચીનને હવે તેલ માટે રશિયા અને સાઉદી અરેબિયા જેવા વૈકલ્પિક સ્રતો તરફ વળવું પડી શકે છે, જે કિંમતોને અસર કરી શકે છે.
