મહિલા અનામત પર સંદેશ આપતા, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું, “આપણી મહિલા શક્તિ દેશની લગભગ અડધી વસ્તીનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૩ માં, સંસદે સર્વાનુમતે નારી શક્તિ વંદન કાયદો પસાર કર્યો.” હવે, ૨૦૨૯ ની લોકસભા ચૂંટણીઓ અને ભવિષ્યમાં યોજાનારી રાજ્ય વિધાનસભાની ચૂંટણીઓ મહિલા અનામતની જાગવાઈઓ સાથે યોજવાની જરૂર છે.
ભારત તેની ૨૧મી સદીની વિકાસ યાત્રામાં એક મહત્વપૂર્ણ અને ઐતિહાસિક ક્ષણ તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. આગામી દિવસોમાં, આપણે આપણા લોકશાહીને વધુ મજબૂત બનાવવા માટે એક મોટી પહેલના સાક્ષી બનીશું. આ એક એવો પ્રસંગ છે જ્યારે સમાનતા, સમાવેશ અને જનભાગીદારી પ્રત્યેની આપણી રાષ્ટ્રીય પ્રતિબદ્ધતા એક નવા સ્વરૂપમાં પ્રતિબિંબિત થશે. આ એવો સમય છે જ્યારે આપણી સંસદની એક મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી છે. તેણે એવા પગલાં લેવા જાઈએ જે આપણા લોકશાહીને વધુ વ્યાપક અને પ્રતિનિધિત્વપૂર્ણ બનાવશે. સંસદનો આ નિર્ણય મહિલાઓની રાજકીય ભાગીદારીને નવી તાકાત આપશે અને લોકસભા અને વિધાનસભાઓમાં તેમનું યોગ્ય સ્થાન સુનિશ્ચિત કરશે.
આ ક્ષણ પણ ખાસ છે કારણ કે તે એવા સમયે આવે છે જ્યારે દેશમાં વાતાવરણ ઉજવણી, નવીનતા અને સકારાત્મકતાથી ભરેલું છે. આગામી દિવસોમાં, ભારતના વિવિધ ભાગોમાં ઘણા તહેવારો ઉજવવામાં આવશે. આસામના લોકો રોંગાલી બિહુ ઉજવશે, અને ઓડિશા મહા બિશુબા પાના સંક્રાંતિ ઉજવશે. પોઈલા વૈશાખ પશ્ચિમ બંગાળમાં બંગાળી નવા વર્ષની શરૂઆત છે. કેરળમાં વિશુ ખૂબ જ ઉત્સાહથી ઉજવવામાં આવશે. તમિલનાડુના લોકો પુથાંડુની આતુરતાથી રાહ જુએ છે, જ્યારે પંજાબ અને ઉત્તર ભારતના અન્ય ભાગોમાં લોકો વૈશાખીના તહેવારની રાહ જુએ છે. આપણા આ પવિત્ર તહેવારો દરેકમાં નવી આશા જગાડે છે. હું ભારત અને વિશ્વભરમાં આ તહેવારોની ઉજવણી કરનારા બધાને મારી હૃદયપૂર્વક શુભેચ્છાઓ પાઠવું છું. હું પ્રાર્થના કરું છું કે આ દૈવી અને પવિત્ર પ્રસંગો આપણા બધા માટે ખુશી અને સમૃદ્ધિ લાવે.
આ સમયગાળો ૧૧ એપ્રિલે મહાત્મા ફૂલેની ૨૦૦મી જન્મજયંતિની ઉજવણીની શરૂઆત પણ કરશે. ૧૪ એપ્રિલે, આપણે ભારતીયો ડા. બાબાસાહેબ આંબેડકરની જન્મજયંતિની ઉજવણી કરીશું. આ બંને તારીખો આપણને સામાજિક ન્યાય અને માનવીય ગૌરવના મૂલ્યોની યાદ અપાવે છે જેણે આધુનિક ભારતના માર્ગને આકાર આપ્યો છે.
આ પ્રેરણાદાયક ક્ષણો વચ્ચે, સંસદ ૧૬ એપ્રિલે એક ઐતિહાસિક બેઠક યોજશે. મહિલા અનામત લાગુ કરતા મહત્વપૂર્ણ બિલની ચર્ચા કરવા અને પસાર કરવા માટે એક ખાસ સત્ર બોલાવવામાં આવ્યું છે. તેને ફક્ત એક કાયદાકીય કવાયત કહેવું ઓછું કહેવા જેવું રહેશે. તે ભારતભરની લાખો મહિલાઓની આકાંક્ષાઓને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
આપણી મહિલાઓ દેશની લગભગ અડધી વસ્તીનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. તેમણે રાષ્ટ્રનિર્માણમાં અમૂલ્ય યોગદાન આપ્યું છે. આજે, મહિલાઓ દેશના દરેક ક્ષેત્રમાં પોતાની શક્તિનું ઉદાહરણ આપી રહી છે. વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીથી લઈને ઉદ્યોગસાહસિકતા સુધી, રમતગમતથી લઈને સશસ્ત્ર દળો સુધી, અને સંગીતથી લઈને કલા સુધી, મહિલાઓ પોતાની છાપ છોડી રહી છે. આપણી માતાઓ, બહેનો અને પુત્રીઓ રાષ્ટ્રની પ્રગતિમાં અગ્રણી ભૂમિકા ભજવી રહી છે.
આપણા પરંપરાગત મૂલ્યો સૂચવે છે કે જ્યારે માતાઓ અને બહેનોને આગળ વધવાની મહત્તમ તકો આપવામાં આવે ત્યારે જ સમાજ પ્રગતિ કરે છે. આને ધ્યાનમાં રાખીને, છેલ્લા ૧૧ વર્ષોમાં, મહિલા સશક્તિકરણ માટે અનુકૂળ વાતાવરણ બનાવવા માટે સતત પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા છે. શિક્ષણ, સારી આરોગ્યસંભાળ, નાણાકીય સમાવેશ અને મૂળભૂત સુવિધાઓમાં સુધારેલી પહોંચમાં વધારો થવાથી આર્થિક અને સામાજિક જીવનમાં મહિલાઓની ભાગીદારી મજબૂત બની છે. જા કે, એ પણ સાચું છે કે આ પ્રયાસો છતાં, રાજકારણ અને કાયદાકીય સંસ્થાઓમાં મહિલાઓનું પ્રતિનિધિત્વ સમાજમાં તેમની ભૂમિકાને અનુરૂપ રહ્યું નથી. આ અંતરને હવે દૂર કરવું જાઈએ, કારણ કે જ્યારે મહિલાઓ શાસન અને વહીવટી નિર્ણયોમાં ભાગ લે છે, ત્યારે તેમનો અનુભવ અને દ્રષ્ટિકોણ ખૂબ જ મૂલ્યવાન છે. આ માત્ર ચર્ચાઓને સમૃદ્ધ બનાવે છે પણ શાસનની ગુણવત્તામાં પણ સુધારો કરે છે. મહિલાઓની ભાગીદારી વધારવી એ ફક્ત પ્રતિનિધિત્વનો વિષય નથી; તે આપણા લોકશાહીને વધુ સંવેદનશીલ, વધુ સંતુલિત અને વધુ જવાબદાર બનાવવાનો પ્રયાસ છે.
