યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ગયા ગુરુવારે સાઉદી અરેબિયા સાથેના નાગરિક પરમાણુ કાર્યક્રમ કરારમાં બીજી શરત ઉમેરી. ટ્રમ્પે કહ્યું કે આ સોદો સફળ થાય તે માટે, સાઉદી અરેબિયાએ અબ્રાહમ કરાર દ્વારા ઇઝરાયલ સાથેના તેના સંબંધો સામાન્ય કરવા પડશે. રસપ્રદ વાત એ છે કે, ગયા બુધવારે જ્યારે આ સોદો જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો, ત્યારે યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એનર્જી કે સાઉદી અરેબિયન સરકારે આનો ઉલ્લેખ કર્યો ન હતો. બંનેમાંથી કોઈએ એવું કહ્યું ન હતું કે આ સોદો સાઉદી અરેબિયા અને ઇઝરાયલ વચ્ચેના સંબંધો પર આધારિત રહેશે.
સોદાના એક દિવસ પછી સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટમાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું નિવેદન કે નાગરિક પરમાણુ કરાર સાઉદી અરેબિયાના અબ્રાહમ કરારમાં જાડાવા પર આધારિત રહેશે તે અણધાર્યું છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આનાથી સોદાની અંતિમ મંજૂરીમાં મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ શકે છે. જો કે, ૨૦૨૦ માં મંજૂર થયેલા અબ્રાહમ કરારથી ઇઝરાયલ સાથે રાજદ્વારી સંબંધો ધરાવતા આરબ અને અન્ય મુસ્લીમ બહુમતી ધરાવતા દેશોની સંખ્યામાં વધારો થયો છે.
એ નોંધનીય છે કે અબ્રાહમ કરારમાં સાઉદી અરેબિયાનો સમાવેશ એક મોટી રાજદ્વારી સિદ્ધિ હશે. જો કે, સાઉદી અરેબિયાએ પહેલાથી જ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે ઇઝરાયલ સાથે સંબંધોને સામાન્ય બનાવવા માટે પહેલા પેલેસ્ટીનિયન રાજ્યની રચના માટે માર્ગ સાફ કરવાની જરૂર પડશે. દરમિયાન, ઇઝરાયલી વડા પ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂએ પેલેસ્ટાઇનની સ્થાપનાના વિચારને નકારી કાઢ્યો છે, તેને તેમના દેશની સુરક્ષા માટે અવ્યવહારુ ગણાવ્યો છે.
અબ્રાહમ કરાર એ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ દ્વારા મધ્યસ્થી કરાયેલા સંયુક્ત રાજદ્વારી કરારોની શ્રેણી છે. તેમનો ઉદ્દેશ્ય ઇઝરાયલ અને મુસ્લીમ બહુમતી ધરાવતા દેશો વચ્ચે રાજદ્વારી, આર્થિક અને સુરક્ષા સંબંધોને સામાન્ય બનાવવાનો છે. ૧૫ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૦ ના રોજ વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે હસ્તાક્ષર કરાયેલા આ કરારમાં ઇઝરાયલ-પેલેસ્ટીનિયન સંઘર્ષના ઉકેલને જોડ્યા વિના ઇઝરાયલ અને મુસ્લીમ બહુમતી ધરાવતા દેશો વચ્ચે જાહેર સંબંધો સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા હતા.
અબ્રાહમ કરારનું નામ બાઈબલના પયગંબર અબ્રાહમના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે, જેમને યહૂદી, ઇસ્લામ અને ખ્રિસ્તી ધર્મમાં આદરણીય માનવામાં આવે છે. અબ્રાહમ કરારમાં અત્યાર સુધી યુએઈ, બહેરીન, મોરોક્કો, સુદાન, કઝાકિસ્તાન અને સોમાલીલેન્ડનો સમાવેશ થાય છે. બીજી તરફ, અમેરિકાના સાઉદી અરેબિયા સાથેના નાગરિક પરમાણુ કરાર પર પણ પ્રશ્નો ઉભા થઈ રહ્યા છે કે જ્યારે ઈરાન સાથે પણ આવો જ કરાર હતો, ત્યારે તેને કેમ નકારી કાઢવામાં આવ્યો અને સાઉદી અરેબિયા સાથે નવો કરાર કરવામાં આવ્યો.
