જ્યોતિર્મઠના શંકરાચાર્ય અવિમુક્તેશ્વરાનંદ સરસ્વતીએ લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી દ્વારા મનુસ્મૃતિ અંગે આપેલા નિવેદન સામે વાંધો ઉઠાવ્યો છે. શંકરાચાર્યએ રાહુલ ગાંધી પર મનુસ્મૃતિનું ખોટું વર્ણન કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. તેમણે કહ્યું હતું કે રાહુલ ગાંધી વારંવાર મનુસ્મૃતિ વિરુદ્ધ બોલે છે, પરંતુ તેમના નિવેદનોને સમર્થન આપવા માટે કોઈ નક્કર ઉદાહરણો આપતા નથી. શંકરાચાર્યએ કહ્યું હતું કે રાહુલ ગાંધી તેમના નિવેદનો માટે માફી નહીં માંગે, તો તેઓ કોંગ્રેસ સામે હિન્દુ બહિષ્કાર અભિયાન શરૂ કરવાનું વિચારશે.
મીડિયા સાથે વાત કરતા શંકરાચાર્યએ કહ્યું કે રાહુલ ગાંધીએ અગાઉ સંસદમાં મનુસ્મૃતિ વિશે ગંભીર આરોપો લગાવ્યા હતા. તેમણે કહ્યું હતું કે રાહુલ ગાંધીએ મનુસ્મૃતિને એવી વસ્તુઓ સાથે જોડી હતી જેનો ખરેખર તેમાં ઉલ્લેખ નથી. શંકરાચાર્યના મતે, તેમણે રાહુલ ગાંધીને મનુસ્મૃતિમાં તે નિવેદન ક્યાં લખાયેલું છે તે સમજાવવા કહ્યું હતું, પરંતુ તેમને સ્પષ્ટ જવાબ મળ્યો ન હતો. આ જ કારણ છે કે તેમણે મનુસ્મૃતિ પર રાહુલ ગાંધીના વિચારો પર સવાલ ઉઠાવ્યા હતા. અવિમુક્તેશ્વરાનંદ સરસ્વતીએ કહ્યું હતું કે સનાતન પરંપરામાં વેદ અને સ્મૃતિઓનું વિશેષ મહત્વ છે, અને મનુસ્મૃતિ પણ આ પરંપરાનો એક ભાગ છે. સનાતન ધર્મના લાખો અનુયાયીઓ મનુસ્મૃતિને આદરથી જુએ છે. તેમણે કહ્યું કે કોઈપણ ધાર્મિક ગ્રંથને ખોટી રીતે રજૂ કરીને તેને બદનામ કરવું યોગ્ય નથી.
શંકરાચાર્યએ પુણેમાં “છત્રોં કી ગુંજ” કાર્યક્રમમાં રાહુલ ગાંધીના નિવેદન પર પણ સવાલ ઉઠાવ્યા હતા, જેમાં તેમણે મનુસ્મૃતિને મહિલા સ્વતંત્રતા વિરુદ્ધ ગણાવી હતી. તેમણે કહ્યું હતું કે મનુસ્મૃતિમાં મહિલાઓની સુરક્ષા અંગે ઉલ્લેખિત બાબતોને આજના સંદર્ભમાં ફક્ત પ્રતિબંધ તરીકે જોવી યોગ્ય નથી. તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે શું મનુસ્મૃતિ, જે પિતા દ્વારા પોતાની પુત્રીના રક્ષણની વાત કરે છે, તેને સ્ત્રીની સ્વતંત્રતા છીનવી લેતી ન જોવી જોઈએ. બાળકીના જન્મ પછી તેનું રક્ષણ કરવાની જવાબદારી પિતાની છે, અને પરિવારમાં, માતાપિતા પણ પોતાની પુત્રીઓનું રક્ષણ કરે છે. તેમણે કહ્યું કે સ્ત્રીની સલામતી અને તેની સ્વતંત્રતાને પરસ્પર વિશિષ્ટ ન ગણવી જોઈએ. સ્ત્રીના રક્ષણની જવાબદારી લેવાનો અર્થ એ નથી કે તેને બેડી બાંધવી.
વૃદ્ધ મહિલાઓનું ઉદાહરણ આપતા, શંકરાચાર્યએ કહ્યું કે પુત્રની પણ માતાની સંભાળ રાખવાની જવાબદારી હોય છે કારણ કે તે મોટી થાય છે. તેમણે પ્રશ્ન કર્યો કે પરિવારના સભ્ય પોતાના માતાપિતાની સંભાળ રાખે છે તેને સ્વતંત્રતા વિરુદ્ધ કેવી રીતે ગણી શકાય. તેમણે કહ્યું કે પરિવારમાં એકબીજાની સંભાળ રાખવાની પરંપરા ભારતીય સમાજની પ્રાચીન વ્યવસ્થાનો એક ભાગ રહી છે. મનુસ્મૃતિ વિવિધ ઉંમર અને સંજાગોમાં પરિવારના સભ્યોની જવાબદારીઓની પણ ચર્ચા કરે છે.
અવિમુક્તેશ્વરાનંદે કહ્યું કે તેમણે આ મુદ્દે રાહુલ ગાંધીને પત્ર પણ મોકલ્યો છે. તેમણે ઉમેર્યું કે તેમનો હેતુ રાહુલ ગાંધી પ્રત્યે વ્યક્તિગત દુશ્મનાવટ રાખવાનો નથી. તેઓ કોઈપણ રાજકીય નેતાનો વિરોધ નથી, પરંતુ ધાર્મિક ગ્રંથોનો અનાદર કરવો અસ્વીકાર્ય છે. તેમણે કહ્યું કે રાહુલ ગાંધીએ ઘણી વખત સારી વાતો કહી છે અને જ્યારે તેમને યોગ્ય લાગે ત્યારે તેમણે સમર્થન આપ્યું છે. જોકે, આનો અર્થ એ નથી કે તેઓ કોઈપણ રાજકીય નેતાના સમર્થક કે ભક્ત બની જશે.
શંકરાચાર્યે કહ્યું કે કોઈપણ ધાર્મિક ગ્રંથ વિશે બોલતા પહેલા, તેના મૂળ સંદર્ભ અને અર્થને સમજવું મહત્વપૂર્ણ છે. મનુસ્મૃતિના કોઈપણ શ્લોક અથવા જોગવાઈનું અર્થઘટન કરતી વખતે, તેનો સમય, સંદર્ભ અને મૂળ અર્થ ધ્યાનમાં લેવો જાઈએ. તેમણે કહ્યું કે જો રાહુલ ગાંધીને મનુસ્મૃતિ વિશે કોઈ મૂંઝવણ કે પ્રશ્નો હોય, તો તેઓ બેસીને આ બાબતે ચર્ચા કરી શકે છે, પરંતુ યોગ્ય સંદર્ભ વિના ધાર્મિક ગ્રંથો પર ટિપ્પણી કરવી યોગ્ય નથી.
શંકરાચાર્યે ચેતવણી આપી હતી કે જો મનુસ્મૃતિ વિશે આવી ટિપ્પણીઓ ચાલુ રહે અને માફી ન માંગે તો તેઓ આ મુદ્દા પર ઝુંબેશ શરૂ કરશે. તેમણે કહ્યું કે કોંગ્રેસ પક્ષના નેતાઓએ પણ આ મુદ્દાને ગંભીરતાથી લેવો જોઈએ. તેમણે કહ્યું કે કોઈપણ રાજકીય પક્ષ કે નેતાને ધાર્મિક ગ્રંથોનું અપમાન કરવાનો અધિકાર ન હોવો જોઈએ. ભાજપ હોય, કોંગ્રેસ હોય કે અન્ય કોઈ પક્ષ હોય, ધાર્મિક શ્રદ્ધાના મામલામાં શિષ્ટાચાર જાળવવો મહત્વપૂર્ણ છે. -૦૯૦અવિમુક્તેશ્વરાનંદે એમ પણ કહ્યું કે તેઓ રાહુલ ગાંધીનો વ્યક્તિગત રીતે વિરોધ નથી કરતા. તેમનો વિરોધ ફક્ત એવા નિવેદનો પર છે જે તેઓ સનાતન ધર્મ અને તેના શાસ્ત્રોનું અપમાન કરે છે.
