રાજસ્થાનમાં ૧૮ જૂને રાજ્યસભા બેઠકો માટે ચૂંટણી યોજાવાની છે. ત્રણ રાજ્યસભા બેઠકો માટે રાજકીય સમીકરણો અંગે ભાજપ અને કોંગ્રેસ વચ્ચે ચર્ચાઓ શરૂ થઈ ગઈ છે. એ નોંધવું જાઈએ કે ૨૦૦ સભ્યોની રાજસ્થાન વિધાનસભાની વર્તમાન રાજકીય ગણતરીઓના આધારે, ભારતીય જનતા પાર્ટી બે અને કોંગ્રેસ એક બેઠક જીતે તેવી અપેક્ષા છે. કોંગ્રેસ માટે આ એકમાત્ર અનામત બેઠક માટે પાર્ટીના ત્રણ અગ્રણી નેતાઓ સ્પર્ધામાં આગળ છે. આ દાવેદારોમાં ભૂતપૂર્વ વિધાનસભા અધ્યક્ષ ડા. સી.પી. જાશી, રાજ્યસભાના આઉટગોઇંગ સાંસદ નીરજ ડાંગી અને ઓલ ઈÂન્ડયા કોંગ્રેસ કમિટી મીડિયા અને પ્રચાર વિભાગના અધ્યક્ષ પવન ખેરાનો સમાવેશ થાય છે.
રાજસ્થાનના ત્રણ રાજ્યસભા સાંસદો – કોંગ્રેસના નીરજ ડાંગી, ભાજપના રાજેન્દ્ર ગેહલોત અને કેન્દ્રીય મંત્રી રવનીત સિંહ બિટ્ટુ – નો કાર્યકાળ ૨૧ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ સમાપ્ત થઈ રહ્યો છે. હાલમાં, રાજસ્થાનની કુલ ૧૦ રાજ્યસભા બેઠકોમાંથી ભાજપ અને કોંગ્રેસ પાસે પાંચ-પાંચ બેઠકો છે. આ ચૂંટણી પછી, આ સમીકરણ બદલાઈ જશે, જેનાથી ભાજપ પાસે છ બેઠકો અને કોંગ્રેસ પાસે ચાર બેઠકો રહેશે.
હાલના પાંચ કોંગ્રેસના રાજ્યસભા સાંસદોમાંથી, ફક્ત નીરજ ડાંગી રાજસ્થાનના વતની છે. બાકીના ચાર સાંસદો – સોનિયા ગાંધી, રણદીપ સિંહ સુરજેવાલા, મુકુલ વાસનિક અને પ્રમોદ કુમાર તિવારી – અન્ય રાજ્યોના છે. પરિણામે, આ વખતે સ્થાનિક ચહેરાને તક આપવાનું દબાણ છે. એવું કહેવાય છે કે રાજસ્થાનના ભૂતપૂર્વ મુખ્યમંત્રી અશોક ગેહલોતના નજીકના માનવામાં આવતા નીરજ ડાંગી બીજા કાર્યકાળ માટે હાઇકમાન્ડના સંપર્કમાં છે. દલિત સમુદાય સાથે જાડાયેલા હોવાને કારણે તેમનો દાવો પણ મજબૂત માનવામાં આવે છે.
દિલ્હીના રાજકારણમાં સક્રિય પવન ખેડા ઉદયપુરના વતની છે. એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે તેઓ આ આધારે પોતાનો દાવો કરી રહ્યા છે. જુલાઈ ૨૦૨૨ માં રાજ્યસભાની ચૂંટણી માટે ટિકિટ નકારવામાં આવ્યા બાદ, તેમણે સોશિયલ મીડિયા પર પોતાનું દુઃખ શેર કરતા લખ્યું, “કદાચ મારી મહેનતમાં કંઈક ખામી રહી ગઈ હતી.” આ વખતે, તેઓ એક પણ જીત ચૂકવા માંગતા નથી. તેઓ એક મજબૂત દાવો રજૂ કરી રહ્યા હોવાનું કહેવાય છે. પવન ખેરાને રાહુલ ગાંધીના વિશ્વાસુ નેતા પણ માનવામાં આવે છે.
રાજસ્થાન વિધાનસભાના ભૂતપૂર્વ સ્પીકર અને કોંગ્રેસ હાઇકમાન્ડમાં એક અગ્રણી વ્યક્તિ, ડા. સી.પી. જાશી પણ રેસમાં એક મજબૂત નામ તરીકે ઉભરી આવ્યા છે. એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે પાર્ટી તેમની વરિષ્ઠતા અને પ્રાદેશિક પ્રભાવને અવગણવા માંગતી નથી. તેથી, એવું માનવામાં આવે છે કે જાશીને રાજ્યસભાના ઉમેદવાર તરીકે પણ પસંદ કરવામાં આવી શકે છે.
રાજકીય નિષ્ણાતોના અપડેટ્સ અનુસાર, ઉમેદવારોના નામો અંગે રાજસ્થાન કોંગ્રેસના સ્થાનિક નેતૃત્વ સાથે કોઈ ઔપચારિક ચર્ચા થઈ નથી, પરંતુ દિલ્હીથી જયપુર સુધી ટિકિટ માટે લોબિંગની પ્રક્રિયા તેજ થઈ ગઈ છે. બધા નેતાઓ પાર્ટી હાઇકમાન્ડ સુધી પોતાના વિચારો પહોંચાડવા માટે રણનીતિ અપનાવી રહ્યા છે.
