ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (સીજેઆઇ) સૂર્યકાંતે કહ્યું છે કે ભારતીય ન્યાયતંત્ર ‘ડિજિટલ ધરપકડ’ જેવા ઉભરતા ગુનાઓ સામે સક્રિય પગલાં લઈ રહ્યું છે અને આવા મુદ્દાઓ પર સંસદ દ્વારા નવા કાયદા ઘડવાની રાહ જાઈ રહ્યું નથી.લંડનમાં આયોજિત ૪૩મા આંતરરાષ્ટÙીય આર્થિક ગુના પરિસંવાદના સમાપન સત્રને સંબોધતા, સીજેઆઇ સૂર્યકાંતે કહ્યું કે સુપ્રીમ કોર્ટે તાજેતરમાં “ડિજિટલ ધરપકડ” છેતરપિંડીની સ્વતઃ નોંધ લીધી છે. તેમણે સમજાવ્યું કે આવા ગુનાઓમાં, છેતરપિંડી કરનારાઓ લોકોને ડરાવવા અને તેમની પાસેથી પૈસા પડાવવા માટે વીડિયો કોલ દ્વારા પોલીસ અધિકારીઓ, ન્યાયિક અધિકારીઓ અથવા અમલદારો તરીકે ઓળખાવે છે.મુખ્ય ન્યાયાધીશે કહ્યું કે આવા કેસોની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને, કોર્ટે કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારોને સમસ્યાનું પ્રમાણ મૂલ્યાંકન કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે. કોર્ટે આવા ગુનાઓ માટે અલગ કાનૂની જાગવાઈઓ ઘડવાની જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્્યો, જેમાં થયેલા નુકસાનની ગંભીરતા અનુસાર દંડની જાગવાઈ કરવામાં આવે.
તેમણે કહ્યું કે આ એક વ્યાપક વલણને પ્રતિબિંબિત કરે છે જેમાં ભારતીય ન્યાયતંત્ર ઉભરતા અને બદલાતા છેતરપિંડી ગુનાઓ પ્રત્યે સક્રિય રીતે પ્રતિક્રિયા આપી રહ્યું છે. ન્યાયતંત્ર ફક્ત સંસદ દ્વારા આવા મુદ્દાઓ પર કાયદો ઘડવાની રાહ જાતું નથી.
મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાન્તે નોંધ્યું કે સમય જતાં આર્થિક ગુનાઓનું સ્વરૂપ સતત બદલાતું રહે છે. આવી સ્થિતિમાં, બદલાતા પડકારોને સમજવું અને આ ગુનાઓનો અસરકારક રીતે સામનો કરવા માટે યોગ્ય કાનૂની અને સંસ્થાકીય પગલાં લેવા ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. તેમણે આર્થિક ગુનાઓનો સામનો કરવા માટે ન્યાયતંત્ર, સરકાર અને સંબંધિત તપાસ એજન્સીઓ વચ્ચે વધુ સારા સંકલનની જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્યો.સીજેઆઇએ જણાવ્યું હતું કે આર્થિક ગુનાઓ સામે લડવા માટે ભારતની આધુનિક વ્યવસ્થા એક જ કાયદા સુધી મર્યાદિત ન હોઈ શકે. તે ઘણા દાયકાઓમાં વિકસિત એક સ્તરીય સ્થાપત્ય છે, જેમાં કાયદા, સંસ્થાઓ અને ન્યાયિક સિદ્ધાંતો વિવિધ સ્તરે કાર્ય કરે છે.તેમણે પ્રિવેન્શન ઓફ મની લોન્ડરિંગ એક્ટ, ૨૦૦૨ અને ભાગેડુ આર્થિક અપરાધી અધિનિયમ, ૨૦૧૮ નો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. જા કે, તેમણે આ પ્રણાલીઓને ટીકાથી આગળ ગણી ન હતી.સીજેઆઇએ નોંધ્યું હતું કે ઘણા લોકોએ તપાસ એજન્સીઓ દ્વારા પીએમએલએ પ્રક્રિયાના કથિત દુરુપયોગ અંગે ફરિયાદ કરી છે. આમાં ધરપકડ માટે સ્પષ્ટ કારણોનો અભાવ અને ઉપલબ્ધ તથ્યોની તુલનામાં સમયગાળા માટે અટકાયતના આરોપોનો સમાવેશ થાય છે. તેમણે કહ્યું કે ન્યાયતંત્રે પરિસ્થિતિ સુધારવા માટે આવા કેસોમાં હસ્તક્ષેપ કર્યો છે.તેમણે સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણયનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે આરોપીઓને ધરપકડના કારણો વાંચવા પૂરતા નથી, પરંતુ તે લેખિતમાં પૂરા પાડવા જાઈએ.
