ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન પાઇલોટ્સએ ૧૨ જૂન, ૨૦૨૫ ના રોજ અમદાવાદ એરપોર્ટ પરથી ટેકઓફ થયાના થોડા સેકન્ડ પછી એર ઈન્ડિયા બોઇંગ ફ્લાઇટ એઆઇ-૧૭૧ ના દુઃખદ ક્રેશના સત્તાવાર સંસ્કરણને પડકાર્યું છે. તેમનો દાવો છે કે નવા સિમ્યુલેટર ડેટા દર્શાવે છે કે ક્રેશ પાઇલટની બેદરકારીને કારણે નહીં પરંતુ સિસ્ટમમાં મોટી ઇલેક્ટ્રિકલ નિષ્ફળતાને કારણે થયો હતો.
એફઆઇપીના અધ્યક્ષ કેપ્ટન સીએસ રંધાવાએ દાવો કર્યો હતો કે તપાસકર્તાઓએ મહત્વપૂર્ણ ટેકનિકલ પુરાવાઓને અવગણ્યા હતા અને પૂર્વનિર્ધારિત નિષ્કર્ષને યોગ્ય ઠેરવવા માટે ભારતના અગ્રણી ઉડ્ડયન નિષ્ણાતોને જાણી જાઈને બાકાત રાખ્યા હતા. અકસ્માત અંગેના સત્તાવાર વચગાળાના અહેવાલમાં દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે ફ્લાઇટ ક્રૂએ પૂર્વયોજિત આત્મહત્યા યોજનાના ભાગ રૂપે ઇરાદાપૂર્વક એન્જિનનો ઇંધણ પુરવઠો બંધ કરી દીધો હતો.
સરકારી તપાસકર્તાઓના મતે, વિમાનનું રેમ એર ટર્બાઇન મેન્યુઅલ બંધ થયાના બરાબર ચાર સેકન્ડ પછી ક્રેશ થયું. રેમ એર ટર્બાઇન એક બેકઅપ પાવર સિસ્ટમ છે જે સંપૂર્ણ પાવર આઉટેજની સ્થિતિમાં આપમેળે ફરી શરૂ થાય છે. જા કે, રંધાવાએ જણાવ્યું હતું કે એફઆઇપીએ તાજેતરમાં વિગતવાર સિમ્યુલેટર પરીક્ષણો હાથ ધર્યા છે, જે તે ફ્લાઇટના વજન, સંતુલન અને હવામાન પરિસ્થિતિઓની સચોટ નકલ કરે છે. તેમણે કહ્યું કે પરિણામો સત્તાવાર સમયરેખાને સંપૂર્ણપણે ખોટી સાબિત કરે છે.
“અમારા સિમ્યુલેટર પરીક્ષણો સાબિત કરે છે કે જ્યારે બળતણ મેન્યુઅલી બંધ કરવામાં આવે છે ત્યારે બેકઅપ ટર્બાઇન ક્રેશ થવામાં સંપૂર્ણ ૧૮ સેકન્ડ લે છે,” તેમણે કહ્યું. મેન્યુઅલ શટડાઉનના કિસ્સામાં ચાર સેકન્ડનો સત્તાવાર સમયરેખા શારીરિક અને તકનીકી રીતે અશક્્ય છે.”
એફઆઇપી દલીલ કરે છે કે બેકઅપ ટર્બાઇન એટલી ઝડપથી શરૂ થઈ ગઈ કારણ કે એન્જિન બંધ થાય તે પહેલાં મોટી વિદ્યુત નિષ્ફળતાએ વિમાનને નિષ્ક્રિય બનાવી દીધું હતું. ફેડરેશનનો દાવો છે કે આ સિસ્ટમમાં ખામીને કારણે એન્જિન સ્વીચ ટ્રીપ થઈ ગઈ હતી, જેના કારણે વિમાન ક્રેશ થયું હતું.
એફઆઇપીએ એમ પણ જણાવ્યું હતું કે ફ્લાઇટ ૧૭૧ ના એકમાત્ર બચી ગયેલા વ્યક્તિએ અહેવાલ આપ્યો હતો કે વિમાનના ટર્મિનલ ઉતરતા પહેલા કેબિન લાઇટ્સ ઝબકતી અને ઝાંખી પડી રહી હતી, જે અચાનક અને મોટા પાયે વીજળી ગુલ થવાના એફઆઇપીના સિદ્ધાંત સાથે સુસંગત છે.
પાઇલટ્સ ફેડરેશનએ જણાવ્યું હતું કે ક્રેશ થયેલા વિમાનમાં જીવલેણ ઉડાન પહેલાં વણઉકેલાયેલી વિદ્યુત સમસ્યાઓનો રેકોર્ડ હતો. એફઆઇપીએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે સરકારી તપાસકર્તાઓએ ભારતના ટોચના બોઇંગ ૭૮૭ નિષ્ણાત ગણાતા કેપ્ટન આર.એસ. સંધુને વાસ્તવિક નિરીક્ષણ પરીક્ષણોમાંથી જાણી જાઈને બાકાત રાખ્યા હતા. દૂર રાખવામાં આવ્યા હતા. કેપ્ટન સીએસ રંધાવાએ આરોપ લગાવ્યો હતો કે, “તેઓ અમારા સૌથી અનુભવી પાઇલટના અભિપ્રાયને અવગણી રહ્યા છે કારણ કે તેમની માહિતી સંપૂર્ણપણે ખોટી સાબિત થશે.” “પાયલોટ આત્મહત્યા” નો સિદ્ધાંત. મોટી યાંત્રિક અથવા સોફ્ટવેર નિષ્ફળતાનો સામનો કરવાને બદલે, મૃત પાઇલટ્સને દોષી ઠેરવવાનું સરળ છે જે પોતાનો બચાવ કરી શકતા નથી.”
