વૈશ્વિક તણાવ વચ્ચે, વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે કહ્યું કે આજે કોઈ પણ દેશનું સંપૂર્ણ વર્ચસ્વ નથી. જયશંકરે જણાવ્યું હતું કે ૨૦મી સદીના મધ્યભાગથી સ્થિર વિશ્વ વ્યવસ્થા જાળવવાની વૈશ્વિક અપેક્ષા “અવાસ્તવિક” હતી, અને તે શક્તિ હવે વિવિધ પરિમાણોમાં નોંધપાત્ર રીતે વિખરાયેલી છે.
રાયસીના સંવાદ ૨૦૨૬ માં બોલતા, વિદેશ મંત્રીએ છેલ્લા સાત દાયકામાં વૈશ્વિક શાસનના વિકસતા સ્વભાવ પર પોતાના વિચારો વ્યક્ત કર્યા. તેમણે કહ્યું, “જ્યારે આપણે આ ૭૦ વર્ષો પર નજર કરીએ છીએ, ત્યારે મને લાગે છે કે ૧૯૪૫ અથવા ૧૯૮૯ ને કાયમ માટે સ્થિર કરવાની આશા ખૂબ જ અવાસ્તવિક અપેક્ષા હતી.
દિલ્હીમાં રાયસીના ડાયલોગ ૨૦૨૬ માં, જયશંકરે કહ્યું કે ૧૯૪૫ અથવા ૧૯૮૯ પછી સ્થાપિત વિશ્વ વ્યવસ્થા કાયમ માટે ટકી રહે તેવી અપેક્ષા રાખવી અવાસ્તવિક છે. તેમણે કહ્યું કે જા આપણે છેલ્લા ૭૦ વર્ષોને ઐતિહાસિક દ્રષ્ટિકોણથી જાઈએ, તો તે ભારતના હજારો વર્ષના ઇતિહાસનો માત્ર એક નાનો ભાગ રજૂ કરે છે, તેથી વિશ્વમાં પરિવર્તન આવવું સ્વાભાવિક છે.
જયશંકરે કહ્યું કે વૈશ્વિક વ્યવસ્થામાં પરિવર્તન લાવનારા બે મુખ્ય પરિબળો ટેકનોલોજી અને વસ્તી વિષયક છે. આ બે પરિબળો આગામી દાયકામાં વિશ્વની દિશા નક્કી કરશે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે જ્યારે વૈશ્વિક રાજકારણનું ઘણીવાર યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સની આસપાસ વિશ્લેષણ કરવામાં આવે છે, ત્યારે વાસ્તવિકતા એ છે કે વિશ્વ ધીમે ધીમે બહુવિધ શક્તિઓમાં વિભાજીત થઈ રહ્યું છે. એવો કોઈ એક દેશ નથી જે દરેક ક્ષેત્ર પર પ્રભુત્વ ધરાવે છે – જેમ કે અર્થતંત્ર, લશ્કરી શક્તિ, ટેકનોલોજી અથવા રાજદ્વારી.
વિદેશ મંત્રીના મતે, આજે શક્તિનો અર્થ ફક્ત જીડીપી અથવા લશ્કરી શક્તિ નથી. વિશ્વના વિવિધ ભાગો વિવિધ ક્ષેત્રોમાં મજબૂત બની રહ્યા છે, તેથી વૈશ્વિક શક્તિ હવે ઘણા દેશો અને પ્રદેશોમાં ફેલાયેલી છે.
