ગુજરાતમાં ૨૦૦૫ના અત્યંત વિવાદાસ્પદ સોહરાબુદ્દીન અનવર હુસૈન શેખ એન્કાઉન્ટર કેસમાં બોમ્બે હાઈકોર્ટે આજે મોટો નિર્ણય જાહેર કર્યો. ૨૦૦૫ના સોહરાબુદ્દીન એન્કાઉન્ટર કેસમાં સીબીઆઈ કોર્ટ દ્વારા ૨૨ લોકોને નિર્દોષ જાહેર કરવાના નિર્ણયને પડકારતી અરજી બોમ્બે હાઈકોર્ટે ફગાવી દીધી છે. આ કેસને દેશના સૌથી વિવાદાસ્પદ એન્કાઉન્ટરમાંનો એક માનવામાં આવે છે. ચાલો કેસની વિગતો જાઈએ.
સોહરાબુદ્દીન શેખનું કથિત નકલી એન્કાઉન્ટર ૨૦૦૫માં થયું હતું. એવું કહેવાય છે કે તેની પત્ની કૌસર બીની પણ હત્યા કરવામાં આવી હતી. ૨૦૦૬માં, આ કેસના મુખ્ય સાક્ષી તુલસીરામ પ્રજાપતિનું બીજા કથિત નકલી એન્કાઉન્ટરમાં મૃત્યુ થયું હતું. શરૂઆતમાં, ગુજરાત સીઆઈડીએ આ કેસની તપાસ કરી હતી. બાદમાં આ કેસ સીબીઆઈને ટ્રાન્સફર કરવામાં આવ્યો હતો. સુપ્રીમ કોર્ટમાં સીબીઆઈની વિનંતીને પગલે, સુપ્રીમ કોર્ટે સપ્ટેમ્બર ૨૦૧૨માં કેસ મુંબઈ ટ્રાન્સફર કર્યો હતો.
૨૦૧૩માં, સોહરાબુદ્દીન, તેની પત્ની કૌસર બી અને તેના સાથી તુલસીરામ પ્રજાપતિના કેસોને એકીકૃત કરવામાં આવ્યા હતા અને મુંબઈની ખાસ સીબીઆઈ કોર્ટમાં ટ્રાયલ શરૂ થઈ હતી. ૨૦૧૮ માં, કોર્ટે પુરાવાના અભાવે તમામ આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કર્યા હતા, ત્યારબાદ આ વર્ષે બોમ્બે હાઈકોર્ટમાં ટ્રાયલ શરૂ થઈ હતી. સોહરાબુદ્દીનના ભાઈઓએ બોમ્બે હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી હતી. એન્કાઉન્ટર કેસમાં પોલીસકર્મીઓ અને અન્ય લોકોને નિર્દોષ જાહેર કરવાને પડકારતી અરજી પર સુનાવણી કર્યા બાદ મુખ્ય ન્યાયાધીશ ચંદ્રશેખર અને ન્યાયાધીશ ગૌતમ એ. અંકરની બેન્ચે આજે પોતાનો ચુકાદો આપ્યો હતો.
સોહરાબુદ્દીન શેખ એન્કાઉન્ટર કેસમાં, તેમની પત્ની કૌસર બી અને કેસના મુખ્ય સાક્ષી તુલસીરામ પ્રજાપતિની પણ હત્યા કરવામાં આવી હતી. આ ખૂબ જ પ્રસિદ્ધ કેસનો સમયરેખા નીચે મુજબ છેઃ
સીબીઆઈ ચાર્જશીટ અનુસાર, ગુજરાત એટીએસ દ્વારા હૈદરાબાદથી મહારાષ્ટÙ જતી બસને રોકવામાં આવી હતી. બસમાં સવાર સોહરાબુદ્દીન શેખ, તેમની પત્ની કૌસર બી અને તુલસીરામ પ્રજાપતિની અટકાયત કરવામાં આવી હતી. તુલસીરામને બાદમાં અમદાવાદથી ઉદયપુર મોકલવામાં આવ્યો હતો, જ્યારે સોહરાબુદ્દીન અને કૌસરબીને અમદાવાદ નજીકના દિશા ફાર્મહાઉસમાં લઈ જવામાં આવ્યા હતા.
૨૬ નવેમ્બર, ૨૦૦૫ઃ સોહરાબુદ્દીન શેખને અમદાવાદના વિશાલ સર્કલ નજીક ગુજરાત અને રાજસ્થાન પોલીસની સંયુક્ત ટીમ દ્વારા એન્કાઉન્ટરમાં માર્યો ગયો હતો. પોલીસે દાવો કર્યો હતો કે તે લશ્કર-એ-તૈયબા સાથે જાડાયેલો આતંકવાદી હતો અને તત્કાલીન મુખ્યમંત્રીની હત્યાનું કાવતરું ઘડી રહ્યો હતો. પોસ્ટમોર્ટમ તપાસમાં તેના શરીરમાં ૧૧ ગોળીઓ જાવા મળી હતી.
૨૯ નવેમ્બર, ૨૦૦૫ઃ સોહરાબુદ્દીનના મૃત્યુના થોડા દિવસો પછી, તેની પત્ની કૌસરબીની પણ હત્યા કરવામાં આવી હતી. એવો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો કે તેના પર ફાર્મહાઉસમાં બળાત્કાર કરવામાં આવ્યો હતો, પછી તેની હત્યા કરવામાં આવી હતી અને તેના શરીરને બાળી નાખવામાં આવ્યું હતું. જાકે, પોલીસે દાવો કર્યો હતો કે ભાગી જવાનો પ્રયાસ કરતી વખતે તેણીની હત્યા કરવામાં આવી હતી.
ડિસેમ્બર ૨૦૦૫ઃ સોહરાબુદ્દીનના ભાઈ રૂબાબુદ્દીન શેખે તત્કાલીન મુખ્ય ન્યાયાધીશને પત્ર લખીને નકલી એન્કાઉન્ટરનો આરોપ લગાવ્યો હતો અને કૌસરબી વિશે માહિતી માંગી હતી. આ પછી, સુપ્રીમ કોર્ટે કેસની તપાસ ગુજરાત સીઆઇડીને સોંપી.
૨૬-૨૮ ડિસેમ્બર, ૨૦૦૬ઃ આ કેસના મુખ્ય સાક્ષી, તુલસીરામ પ્રજાપતિને ગુજરાત-રાજસ્થાન પોલીસ દ્વારા ઉદયપુર જેલમાંથી લેવામાં આવ્યા હતા. બાદમાં તેમનું ગુજરાત-રાજસ્થાન સરહદ પર સરહદ છાપરી વિસ્તારમાં એક કથિત એન્કાઉન્ટરમાં મૃત્યુ થયું હતું. પોલીસે દાવો કર્યો હતો કે તે કસ્ટડીમાંથી ભાગી જવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યો હતો. ૨૧ ડિસેમ્બર, ૨૦૧૮ ના રોજ, મુંબઈની એક ખાસ સીબીઆઇ કોર્ટે પુરાવાના અભાવે કેસમાં આરોપી તમામ ૨૨ લોકોને નિર્દોષ જાહેર કર્યા, જેમાં ૨૧ પોલીસકર્મીઓ અને એક ફાર્મહાઉસ માલિકનો સમાવેશ થાય છે. કોર્ટે કહ્યું કે ફરિયાદ પક્ષ કાવતરું સાબિત કરવામાં નિષ્ફળ ગયો. ચુકાદા બાદ, રૂબાબુદ્દીન શેખે નિરાશા વ્યક્ત કરી અને બોમ્બે હાઈકોર્ટમાં કેસની અપીલ કરવાનો નિર્ણય લીધો. આ પછી, તેમણે વર્ષ ૨૦૧૯ માં હાઈકોર્ટમાં અપીલ દાખલ કરી, જેને કોર્ટે સ્વીકારી લીધી.
