બદલાતા વૈશ્વિક સંજાગો અને ભૂ-રાજકીય પડકારો વચ્ચે, ભારત અને નેધરલેન્ડ્સે તેમના સંબંધોને એક નવા સ્તરે પહોંચાડ્યા છે, તેને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી સુધી પહોંચાડ્યા છે. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી અને ડચ પ્રધાનમંત્રી રોબ ઝેટ્ટેન વચ્ચેની વાતચીત દરમિયાન, બંને દેશોએ સંરક્ષણ, મહત્વપૂર્ણ ખનિજા, સેમિકન્ડક્ટર અને અન્ય ઘણા મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવા માટે ૧૭ કરારો પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા.
તેમની બેઠકમાં, બંને નેતાઓએ પશ્ચિમ એશિયામાં બગડતી પરિસ્થિતિ પર ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરી. તેમણે જણાવ્યું કે આ વૈશ્વિક ઉર્જા પુરવઠા અને વેપાર નેટવર્ક પર ગંભીર અસર કરી રહ્યું છે. બંને નેતાઓએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં અવિરત શિપિંગ અને વૈશ્વિક વેપારની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્્યો. તેઓએ કોઈપણ પ્રતિબંધક પગલાંનો વિરોધ કર્યો.
હકીકતમાં, વિશ્વના ઊર્જા પુરવઠાનો આશરે ૨૦% આ દરિયાઈ માર્ગમાંથી પસાર થાય છે. ઈરાન પર અમેરિકા અને ઇઝરાયલી હુમલા બાદ તણાવ નોંધપાત્ર રીતે વધી ગયો છે.
વડાપ્રધાન મોદી અને રોબ જેટને યુક્રેન-રશિયા યુદ્ધ અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા પરિÂસ્થતિ પર પણ ચર્ચા કરી. બંને નેતાઓએ ભાર મૂક્્યો કે સ્થાયી અને ન્યાયી શાંતિ માટેના પ્રયાસો સંવાદ અને રાજદ્વારી દ્વારા ચાલુ રાખવા જાઈએ.
મીટિંગ બાદ, બંને દેશોએ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી રોડમેપ શરૂ કર્યો. તેનો ઉદ્દેશ્ય વેપાર, રોકાણ, સંરક્ષણ, સુરક્ષા, સેમિકન્ડક્ટર, અવકાશ, કૃત્રિમ બુદ્ધિ અને ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવાનો છે. ગ્રીન હાઇડ્રોજન ડેવલપમેન્ટ રોડમેપ પણ શરૂ કરવામાં આવ્યો. બંને દેશો સંરક્ષણ સાધનોના સંયુક્ત ઉત્પાદન, ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર અને સંયુક્ત સાહસો પર સાથે મળીને કામ કરવા માટે પણ સંમત થયા.
નેધરલેન્ડ યુરોપમાં ભારતનું મુખ્ય વેપારી ભાગીદાર છે. ૨૦૨૪-૨૫માં બંને દેશો વચ્ચેનો વેપાર ૨૭.૮ બિલિયન સુધી પહોંચવાનો અંદાજ છે. નેધરલેન્ડ ભારતનું ચોથું સૌથી મોટું વિદેશી રોકાણકાર પણ છે. રોટરડેમ બંદર દ્વારા નેધરલેન્ડને ભારતીય નિકાસકારો માટે યુરોપનું મહત્વપૂર્ણ પ્રવેશદ્વાર પણ માનવામાં આવે છે.
બંને દેશો સેમિકન્ડક્ટર ક્ષેત્ર અને ક્રિટિકલ મિનરલ્સની સપ્લાય ચેઇનને મજબૂત કરવા માટે પણ સંમત થયા. ડચ સેમિકોન કોમ્પિટન્સ સેન્ટરને ભારતીય સેમિકન્ડક્ટર મિશન સાથે જાડવાની પહેલનું સ્વાગત કરવામાં આવ્યું.
બંને દેશો વચ્ચે સ્થળાંતર અને ગતિશીલતા કરાર પર પણ હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે. આનાથી નેધરલેન્ડ્સમાં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ અને વ્યાવસાયિકો માટે રોજગાર અને શિક્ષણની વધુ તકો ખુલી શકે છે.
નેધરલેન્ડ્સના વડા પ્રધાન રોબ ઝેટ્ટેને એપ્રિલ ૨૦૨૫માં પહેલગામ આતંકવાદી હુમલાની કડક નિંદા કરી હતી અને આતંકવાદ સામે ભારતને સંપૂર્ણ સમર્થન આપવાનું વચન આપ્યું હતું. બંને નેતાઓએ આતંકવાદ સામે શૂન્ય-સહિષ્ણુતા નીતિની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્્યો હતો અને બેવડા ધોરણોનો વિરોધ કર્યો હતો.
પ્રધાનમંત્રી મોદીએ કહ્યું કે છેલ્લા ૧૦ વર્ષમાં ભારત-નેધરલેન્ડ સંબંધોમાં નોંધપાત્ર પ્રગતિ થઈ છે. તેમણે નોંધ્યું કે બંને દેશો લોકશાહી મૂલ્યો, બજાર-આધારિત અર્થતંત્ર અને જવાબદાર વર્તન સહિત ઘણી સમાનતાઓ ધરાવે છે. મોદીએ કહ્યું કે નેધરલેન્ડ્સની કુશળતા અને ભારતની ગતિ અને કૌશલ્ય મળીને ઘણા ક્ષેત્રોમાં નવી ઊંચાઈઓ હાંસલ કરી શકે છે.
વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ નેધરલેન્ડ્સના હેગમાં ભારતીય સમુદાયને સંબોધિત કર્યો. એક સમુદાય કાર્યક્રમને સંબોધિત કરતા પીએમ મોદીએ કહ્યું, “આજે અહીંનું વાતાવરણ એવું દર્શાવે છે કે હેગ ભારતીય મિત્રતાનું જીવંત પ્રતીક બની ગયું છે. આ દર્શાવે છે કે પાસપોર્ટના રંગો બદલાઈ શકે છે, સરનામાં બદલાઈ શકે છે અને સમય ઝોન બદલાઈ શકે છે, પરંતુ ભારત માતાના બાળકોના જીવનની ઉજવણી કરવાની હૂંફ અને ભાવના હંમેશા આપણી સાથે રહેશે.” પોતાના સંબોધનમાં, પીએમએ ઉર્જા સંકટથી ઉભી થતી મુશ્કેલીઓ વિશે પણ ચેતવણી આપી.
ભારતીય સમુદાયને સંબોધિત કરતા, પીએમ મોદીએ ૨૦૧૪ ની લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામોને પણ યાદ કર્યા. તેમણે કહ્યું કે આ જ દિવસે (૧૬ મે) ૨૦૧૪ ની લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા, જેનાથી તેમના વડા પ્રધાન બનવાનો માર્ગ મોકળો થયો હતો. ત્યારથી, લોકોએ તેમના પર પ્રેમ વરસાવ્યો છે, અને તેમણે આમાંથી શક્તિ મેળવી છે અને તેઓ અથાક મહેનત કરવાનું ચાલુ રાખે છે.”
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ નેધરલેન્ડ્સના હેગમાં કહ્યું, “૧૨ વર્ષ પહેલા ૧૬ મેના રોજ કંઈક ખાસ બન્યું હતું. ૨૦૧૪માં આ દિવસે લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો જાહેર થયા હતા. લાંબા સમય પછી, ભારતમાં સ્થિર અને પૂર્ણ બહુમતીવાળી સરકારની રચનાની પુષ્ટિ થઈ હતી. તે દિવસ હતો, અને આજે પણ છે. ભારતના લોકોનો વિશ્વાસ મને રોકાવા કે થાકવા દેતો નથી.”
નરેન્દ્ર મોદીએ કહ્યું કે ભારત વિકાસની નવી ઊંચાઈઓને સ્પર્શી રહ્યું છે. તેમણે કહ્યું, “આજે ભારતમાં બની રહેલા સૌર ઉદ્યાનો વિશ્વના સૌથી મોટા ઉદ્યાનોમાંના એક છે.” “સૌથી લાંબી ટનલ, સૌથી ઊંચા પુલ, સૌથી લાંબો એક્સપ્રેસવે, સૌથી મોટું મેટ્રો નેટવર્ક, સૌથી મોટું નાગરિક ઉડ્ડયન નેટવર્ક અને સૌથી મોટું વીજળીકૃત રેલ નેટવર્ક, જેમાંથી ઘણા આજે ભારતમાં બનાવવામાં આવી રહ્યા છે.”
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ વધુમાં કહ્યું, “આજે, ભારતમાં દર મહિને ૨૦ અબજથી વધુ યુપીઆઇ વ્યવહારો થાય છે. આનો અર્થ એ છે કે વિશ્વભરમાં થતા તમામ ડિજિટલ વ્યવહારોમાંથી અડધાથી વધુ એકલા ભારતમાં થઈ રહ્યા છે. બાર વર્ષ પહેલાં, દેશમાં ૫૦૦ થી ઓછા સ્ટાર્ટઅપ્સ હતા. આજે, આ સંખ્યા ૨૦૦,૦૦૦ થી વધુ થઈ ગઈ છે.”
મોદીએ કહ્યું કે પહેલા કોવિડ આવ્યો, પછી યુદ્ધો, અને હવે ઉર્જા સંકટ છે. આ દાયકો વિશ્વ માટે આફતોનો દાયકો બની રહ્યો છે. જા પરિસ્થિતિ ઝડપથી નહીં બદલાય, તો છેલ્લા કેટલાક દાયકાઓની સિદ્ધિઓ ખોવાઈ જશે. વિશ્વની મોટી વસ્તી ફરી એકવાર ગરીબીમાં ડૂબી જશે.
