મહિલા અનામતનો મુદ્દો ફરી એકવાર રાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં કેન્દ્રિય બની ગયો છે. લોકસભા અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓ માટે ૩૩% અનામત પ્રદાન કરતા મહત્વપૂર્ણ બિલ સંસદમાં રજૂ કરવામાં આવ્યા છે, આ જાગવાઈ ૨૦૨૯ થી લાગુ કરવાનો પ્રસ્તાવ છે. ભારતીય રાજકારણમાં મહિલાઓની ભાગીદારી વધારવામાં આ પગલાને ઐતિહાસિક માનવામાં આવી રહ્યું છે, પરંતુ તે સંસદમાં ગરમાગરમ ચર્ચા પણ શરૂ કરી રહ્યું છે.
સભામાં આ બિલ રજૂ થતાં જ વિપક્ષી પાર્ટીઓએ સરકાર સમક્ષ અનેક મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા. સમાજવાદી પાર્ટીના સાંસદ ધર્મેન્દ્ર યાદવે માંગ કરી હતી કે મહિલા અનામતમાં મુસ્લિમ અને પછાત વર્ગની મહિલાઓ માટે અલગ ક્વોટા રાખવામાં આવે. વિપક્ષે દલીલ કરી હતી કે પેટા વર્ગીકરણ વિના, આ અનામત તમામ વર્ગની મહિલાઓ સુધી સમાન રીતે પહોંચશે નહીં.
સરકાર વતી જવાબ આપતા, કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે વિપક્ષની આકરી ટીકા કરી. તેમણે કહ્યું, “જા સમાજવાદી પાર્ટી ખરેખર મુસ્લિમ મહિલાઓની આટલી કાળજી રાખે છે, તો તે તેમને તેની પાર્ટી ટિકિટમાં પ્રાથમિકતા આપી શકે છે.” આ નિવેદન બાદ, ગૃહમાં વાતાવરણ વધુ ગરમ થઈ ગયું, અને બંને પક્ષો વચ્ચે ગરમાગરમ બોલાચાલી થઈ.
આ દરમિયાન, વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ લોકસભામાં મહિલા અનામત બિલ પર વિસ્તૃત રીતે વાત કરી. તેમના સંબોધનમાં, તેમણે બિલને દેશના લોકશાહી માળખાને મજબૂત બનાવતું પગલું ગણાવ્યું. તેમણે કહ્યું કે નીતિ નિર્માણ પ્રક્રિયામાં મહિલાઓનો સમાવેશ કરવો એ સમયની જરૂરિયાત છે, અને આ બિલ એ દિશામાં એક મોટો પ્રયાસ છે.
વિપક્ષને નિશાન બનાવતા પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું, “આ પ્રસ્તાવ નવો નથી; છેલ્લા ૨૫-૩૦ વર્ષથી તેની ચર્ચા ચાલી રહી છે.” તેમણે પ્રશ્ન કર્યો, “જ્યારે આ વિચાર પહેલી વાર રજૂ કરવામાં આવ્યો ત્યારે તેને કેમ અમલમાં મૂકવામાં આવ્યો નહીં?” તેમના મતે, કેટલાક રાજકીય પક્ષો ફક્ત તેમની બેઠકો ગુમાવવાના ડરથી આ બિલનો વિરોધ કરી રહ્યા છે. તેમના ભાષણમાં, પીએમ મોદીએ એમ પણ કહ્યું, “પંચાયત સ્તરે મહિલા અનામતને સાર્વત્રિક રીતે સ્વીકારવામાં આવ્યું છે, અને તેની સકારાત્મક અસર ત્યાં જાવા મળી છે. તો, સંસદ અને વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓને સમાન તકો આપવામાં શા માટે ખચકાટ થઈ રહ્યો છે?” તેમણે સ્પષ્ટપણે કહ્યું, “જે કોઈ આ બિલનો વિરોધ કરે છે તેને આગામી ચૂંટણીઓમાં રાજકીય કિંમત ચૂકવવી પડી શકે છે.”
