યુએસ વિદેશ મંત્રીએ ભારતની મુલાકાત દરમિયાન વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે વેપાર, ઉર્જા, ટેકનોલોજી અને સંરક્ષણ સહયોગ અંગે ચર્ચા કરી
યુએસ વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોએ ભારત સાથેના તેમના દેશના સંબંધો અંગે એક મોટું નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે પાકિસ્તાન કે વિશ્વના કોઈપણ અન્ય દેશ સાથે અમેરિકાના સંબંધો ભારત સાથેના તેના સંબંધોના ભોગે નહીં હોય. વોશિંગ્ટન અને ઇસ્લામાબાદ વચ્ચે વધતા સંપર્કો અંગે ઉઠાવવામાં આવેલા પ્રશ્નોના જવાબમાં રુબિયોએ આ નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે અમેરિકા ભારત સાથેના પોતાના સંબંધોને અન્ય કોઈ દેશ સાથેના પોતાના સંબંધો સાથે સ્પર્ધા તરીકે જાતું નથી.બુધવારે ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ સાથેની એક મુલાકાતમાં, રુબિયોને પૂછવામાં આવ્યું કે શું અમેરિકા અને પાકિસ્તાન વચ્ચેના વધતા સંબંધો ૧૯૭૦ ના દાયકાની પરિસ્થિતિની યાદ અપાવે છે, જ્યારે તત્કાલીન યુએસ રાષ્ટÙપતિ રિચાર્ડ નિક્સન અને તેમના રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર, હેનરી કિસિંજર પર પાકિસ્તાન પ્રત્યે પક્ષપાતી હોવાનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો. રુબિયોએ જવાબ આપ્યો કે વર્તમાન વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ તે યુગથી ઘણી અલગ છે અને આજના વિશ્વને ૧૯૭૦ ના દાયકાના લેન્સથી જાવું જાઈએ નહીં.રુબિયોએ કહ્યું કે પાકિસ્તાન એવા દેશોમાંનો એક છે જેની સાથે યુએસના સંબંધો છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે આ સંબંધોનો ઉપયોગ સંભવિત સંઘર્ષોને રોકવા અને તણાવ ઓછો કરવા માટે થઈ શકે છે. તેમના મતે, વિવિધ દેશો સાથે સંબંધોને સંતુલિત કરવું પડકારજનક છે, પરંતુ તે યુએસ વિદેશ નીતિનો ભાગ હોવો જાઈએ.
ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વેપાર કરાર અંગે, રુબિયોએ જણાવ્યું હતું કે બંને દેશો આ કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવાની ખૂબ નજીક છે. કેટલાક મુદ્દાઓ પર કામ કરવાનું બાકી છે. તેમણે ભારત સાથે વેપાર કરાર માટે અમેરિકાની પ્રતિબદ્ધતાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો.
રુબિયો ત્રણ દિવસની સત્તાવાર મુલાકાતે ભારતમાં છે. મંગળવારે, તેમણે મુંબઈમાં ભારતીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે મુલાકાત કરી. બેઠક દરમિયાન, બંને દેશોએ વેપાર, ઊર્જા, ટેકનોલોજી, સંરક્ષણ અને લોકો-થી-લોકોના સંપર્કો સહિત દ્વિપક્ષીય સહયોગના વિવિધ પાસાઓની સમીક્ષા કરી. રુબિયોએ ભારતને ઊર્જા વેપાર વધારવા અને યુએસ ટેકનોલોજી અને સંરક્ષણ પ્રણાલીઓની ખરીદી વધારવા પણ વિનંતી કરી. જયશંકરે બેઠક બાદ જણાવ્યું હતું કે બંને નેતાઓએ ભારત-અમેરિકા સંબંધોને આગળ વધારવાના માર્ગો પર ચર્ચા કરી અને પ્રાદેશિક વિકાસ પર વિચારો શેર કર્યા.
દરમિયાન યુએસ સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયોએ બુધવારે ગુજરાતના જામનગરમાં મુકેશ અંબાણીની રિલાયન્સ રિફાઇનરીની મુલાકાત લીધી. તેઓ કડક સુરક્ષા વચ્ચે જામનગર એરફોર્સ એરપોર્ટથી રિફાઇનરી માટે રવાના થયા. આ મુલાકાતને ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સ વચ્ચે ઊર્જા સુરક્ષા, વેપાર અને વ્યૂહાત્મક સહયોગ વધારવાના પ્રયાસોના ભાગ રૂપે જાવામાં આવી રહી છે.ગુજરાતના જામનગરમાં રિલાયન્સની રિફાઇનરી સંકુલ વિશ્વના સૌથી મોટા રિફાઇનિંગ કેન્દ્રોમાંનું એક છે. તે પેટ્રોલ, ડીઝલ અને અન્ય પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનું ઉત્પાદન કરવા માટે ક્રૂડ ઓઇલ પર પ્રક્રિયા કરે છે. તેની વિશાળ ક્ષમતા અને વિવિધ પ્રકારના ક્રૂડ ઓઇલ પર પ્રક્રિયા કરવાની ક્ષમતા તેને ભારતના ઉર્જા ક્ષેત્રમાં મુખ્ય ખેલાડી બનાવે છે.માર્કો રુબિયોની આ રિફાઇનરીની મુલાકાત એવા સમયે થઈ છે જ્યારે ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સ ઊર્જા ક્ષેત્રમાં સહયોગ વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે. જા કે, વેનેઝુએલાના તેલ અંગે કોઈ ચોક્કસ કરાર અથવા અંતિમ નિર્ણયની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરવામાં આવી નથી.
વેનેઝુએલામાં ક્રૂડ ઓઇલનો મોટો ભંડાર છે. ત્યાં મેળવેલા તેલની પ્રકૃતિ અને તેના પર પ્રક્રિયા કરવા માટેની તકનીકી આવશ્યકતાઓ અન્ય તેલ ઉત્પાદક દેશો કરતા અલગ હોઈ શકે છે. પરિણામે, મોટી રિફાઇનરીઓની ક્ષમતા અને તકનીકી સુવિધાઓ મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે. રિલાયન્સ રિફાઇનરીમાં વેનેઝુએલાના ક્રૂડ ઓઇલને વધુ પ્રોસેસ કરવાની શક્યતા શોધવા માટે ચર્ચાઓ થવાની અપેક્ષા છે. જાકે, ચર્ચાઓ કે કોઈપણ સંભવિત વેપાર કરારની કોઈ સત્તાવાર વિગતો જાહેર કરવામાં આવી નથી.રુબિયોની જામનગરની મુલાકાત તેમના ભારત પ્રવાસનો બીજા તબક્કો છે. તેમણે અગાઉ મુંબઈમાં વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે મુલાકાત કરી હતી, જ્યાં તેમણે બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધો, વેપાર, સંરક્ષણ, ટેકનોલોજી અને ઉર્જા સુરક્ષા જેવા મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરી હતી. વિદેશ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્‌સે વેપાર કરાર વાટાઘાટોમાં પ્રગતિ પર સંતોષ વ્યક્ત કર્યો હતો. બંને દેશો ટૂંક સમયમાં કરાર પૂર્ણ કરવા સંમત થયા હતા.