યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે ચીનના પરમાણુ કાર્યક્રમ અંગે ગંભીર આરોપ લગાવ્યા છે. અમેરિકાનું કહેવું છે કે ચીને ૨૨ જૂન, ૨૦૨૦ ના રોજ શિનજિયાંગના લોપ નુરમાં ગુપ્ત અને ઓછી ઉપજ આપનાર પરમાણુ પરીક્ષણ કર્યું હતું. અમેરિકન અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, વિસ્ફોટ ભૂગર્ભમાં થયો હતો અને તેની તીવ્રતા ૨.૭૫ ની હતી. તેઓ અંદાજ લગાવે છે કે વિસ્ફોટની ક્ષમતા ૫ થી ૧૦ ટન ટીએનટી જેટલી હશે.
૧૯૪૫માં જાપાનના હિરોશિમા પર ફેંકાયેલા પરમાણુ બોમ્બની ઉપજ ૧૫ કિલોટન હતી. અમેરિકાનો દાવો છે કે ચીનનું પરીક્ષણ હિરોશિમા બોમ્બ કરતા લગભગ ૧૫૦૦ ગણું નાનું હતું. નાના કદ હોવા છતાં, આવા ઓછી ઉપજવાળા પરમાણુ બોમ્બ નાના વિસ્તારને નોંધપાત્ર નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. જીનીવામાં નિઃશસ્ત્રીકરણ પરિષદ દરમિયાન, યુએસ સહાયક વિદેશ સચિવ ક્રિસ્ટોફર યુએ જણાવ્યું હતું કે ચીન ઝડપથી તેના પરમાણુ ભંડારમાં વધારો કરી રહ્યું છે.
અમેરિકાનો દાવો છે કે ચીન ૨૦૩૦ સુધીમાં ૧,૦૦૦ થી વધુ પરમાણુ શસ્ત્રો ઉત્પન્ન કરવા માટે પૂરતા પ્રમાણમાં વિભાજન સામગ્રી એકઠી કરી શકે છે. ક્રિસ્ટોફર યૂએ એમ પણ કહ્યું હતું કે ચીન આગામી ચારથી પાંચ વર્ષમાં પરમાણુ સમાનતા સુધી પહોંચી શકે છે, જાકે તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું નથી કે તેઓ કયા દેશ સાથે સમાનતાનો અર્થ કરી રહ્યા હતા. ચીને આ આરોપોને નકારી કાઢ્યા છે.
સંયુક્ત રાષ્ટÙમાં ચીનના રાજદૂત શેન જિયાને જણાવ્યું હતું કે યુએસના આરોપો પાયાવિહોણા છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ચીન કોઈપણ દેશ સાથે પરમાણુ શસ્ત્રોની સ્પર્ધામાં જાડાશે નહીં અને તેનો પરમાણુ શસ્ત્રાગાર અમેરિકા અને રશિયા જેટલો મોટો નથી. અમેરિકા અને રશિયા વચ્ચેની ન્યૂ સ્ટાર્ટ સંધિ ૫ ફેબ્રુઆરીએ સમાપ્ત થઈ ગઈ હતી. આ બંને દેશો વચ્ચેની છેલ્લી મોટી પરમાણુ શસ્ત્ર નિયંત્રણ સંધિ હતી. સંધિ હેઠળ, બંને દેશો ૧,૫૫૦ તૈનાત પરમાણુ શસ્ત્રો સુધી મર્યાદિત હતા. જા કે, બંને દેશો પાસે મળીને ૧૦,૦૦૦ થી વધુ પરમાણુ શસ્ત્રો છે.
કેમ્બ્રિજ સ્થિત એક વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસ મુજબ, એક ટનનો પરમાણુ વિસ્ફોટ આશરે ૧૫૦ મીટરના વિસ્તારને નષ્ટ કરી શકે છે. ૧ કિલોટનનો વિસ્ફોટ ૪૪૦ મીટર સુધી ૩૦૦૦ રેડ સુધી પરમાણુ રેડિયેશન ઉત્પન્ન કરી શકે છે, જે અત્યંત ખતરનાક છે. તેથી, ૫ કિલોટનના વિસ્ફોટથી સુરક્ષિત રહેવા માટે, ઓછામાં ઓછા ૧ થી ૨ કિલોમીટર દૂર હોવું જરૂરી માનવામાં આવે છે.
