સુપ્રીમ કોર્ટે દેશના વિવિધ ભાગોમાંથી ગુમ થયેલા બાળકોની વધતી સંખ્યા અંગે કેન્દ્ર સરકારને મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નો પૂછ્યા. સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્રને તપાસ કરવા કહ્યું કે શું આ ઘટનાઓ પાછળ કોઈ રાષ્ટÙવ્યાપી નેટવર્ક છે કે શું આ ફક્ત વિવિધ રાજ્યોમાં બનતી છૂટાછવાયા ઘટનાઓ છે.
જસ્ટસ બી.વી. નાગરત્ના અને ઉજ્જલ ભુયાનની બેન્ચે કહ્યું કે ગુમ થયેલા બાળકોના કેસોમાં કોઈ પેટર્ન છે કે નહીં તે નક્કી કરવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને બધા રાજ્યોમાંથી ડેટા એકત્રિત અને વિશ્લેષણ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો.
કેન્દ્ર સરકાર તરફથી હાજર રહેલા એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ ઐશ્વર્યા ભાટીએ કોર્ટને માહિતી આપી કે કેટલાક રાજ્યોએ ગુમ થયેલા બાળકો અને કાર્યવાહી સંબંધિત ડેટા સબમિટ કર્યો છે, પરંતુ લગભગ એક ડઝન રાજ્યોએ હજુ સુધી ડેટા પૂરો પાડ્યો નથી. તેમણે કહ્યું કે જ્યાં સુધી બધા રાજ્યો પાસેથી સંપૂર્ણ માહિતી ન મળે ત્યાં સુધી કોઈ નક્કર નિષ્કર્ષ પર પહોંચવું મુશ્કેલ છે.
બેન્ચે કેન્દ્રને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું, “અમે જાણવા માંગીએ છીએ કે બાળકોના ગુમ થવા પાછળ કોઈ રાષ્ટ્રીય નેટવર્ક છે કે રાજ્ય સ્તરની ગેંગ છે. શું આ એક પેટર્ન છે કે માત્ર એક સંયોગ છે?” કોર્ટે એવું પણ સૂચન કર્યું કે આ ઘટનાઓ માટે કોણ જવાબદાર છે તે નક્કી કરવા માટે બચાવેલા બાળકોની પૂછપરછ કરવામાં આવે. કોર્ટે ડેટા ન આપનારા રાજ્યો પ્રત્યે પણ નારાજગી વ્યક્ત કરી અને કહ્યું કે જા જરૂરી હોય તો કડક આદેશો જારી કરી શકાય છે.
આ મામલો ગુરિયા સ્વયંસેવક સંસ્થાન નામની એનજીઓ દ્વારા દાખલ કરાયેલી જાહેર હિતની અરજીની સુનાવણી દરમિયાન ઉભો થયો. અરજીમાં અનેક રાજ્યોમાં હજુ પણ મોટી સંખ્યામાં બાળકો ગુમ હોવાનો મુદ્દો ઉઠાવવામાં આવ્યો હતો. વરિષ્ઠ વકીલ અપર્ણા ભટ્ટે જણાવ્યું હતું કે કેન્દ્ર સરકારે આ દિશામાં પહેલ કરી છે અને તમામ રાજ્યોને ડેટા પૂરો પાડવા માટે સ્પષ્ટ સૂચનાઓ જારી કરવી જાઈએ.
અગાઉ, ૯ ડિસેમ્બરે, સુપ્રીમ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને છેલ્લા છ વર્ષથી ગુમ થયેલા બાળકોનો રાષ્ટ્રીય સ્તરનો ડેટા સબમિટ કરવા અને ગૃહ મંત્રાલયમાં નોડલ અધિકારીની નિમણૂક કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. ૧૮ નવેમ્બરે, કોર્ટે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી, દેશમાં દર આઠ મિનિટે એક બાળક ગુમ થાય છે તેવા અહેવાલને ટાંકીને તેને ખૂબ જ ગંભીર મુદ્દો ગણાવ્યો હતો. કોર્ટે એ પણ નોંધ્યું હતું કે જટિલ દત્તક લેવાની પ્રક્રિયા લોકોને ગેરકાયદેસર માધ્યમોનો આશરો લેવા મજબૂર કરે છે. અરજીમાં ઉત્તર પ્રદેશના પાંચ કેસોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો જ્યાં સગીર બાળકોનું અપહરણ કરવામાં આવ્યું હતું અને નેટવર્ક દ્વારા ઝારખંડ, મધ્યપ્રદેશ અને રાજસ્થાન જેવા રાજ્યોમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા.
