પીએમ મોદીએ આજે ‘મન કી બાત’ના ૧૩૨મા એપિસોડ દ્વારા લોકોને સંબોધિત કર્યા. કાર્યક્રમની શરૂઆતમાં, પીએમ મોદીએ પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષનો ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે કહ્યું, “માર્ચ મહિનો વૈશ્વિક સ્તરે ખૂબ જ અશાંત રહ્યો છે. આપણને યાદ છે કે ભૂતકાળમાં કોવિડને કારણે સમગ્ર વિશ્વ લાંબા સમયથી ઘણી સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યું હતું. આપણને અપેક્ષા હતી કે આમાંથી બહાર આવ્યા પછી, વિશ્વ નવેસરથી પ્રગતિના માર્ગ પર આગળ વધશે, પરંતુ વિશ્વના વિવિધ ભાગોમાં યુદ્ધ જેવી પરિસ્થિતિઓ વિકસિત થતી રહી. હાલમાં, આપણા પડોશમાં એક મહિનાથી ભયંકર યુદ્ધ ચાલી રહ્યું છે. આપણા લાખો પરિવારના સભ્યો અને સંબંધીઓ આ દેશોમાં રહે છે અને ખાડી દેશોમાં કામ કરે છે. હું ખાડી દેશોનો ખૂબ આભારી છું કે તેઓ ત્યાં રહેતા ૧૦ મિલિયનથી વધુ ભારતીયોને તમામ પ્રકારની મદદ પૂરી પાડી રહ્યા છે.” “યુદ્ધ વચ્ચે અફવાઓમાં ન ફસાઓ”
મોદીએ સંઘર્ષ વચ્ચે પોતાના દેશવાસીઓને અપીલ કરતા કહ્યું, “હાલમાં યુદ્ધ હેઠળનો પ્રદેશ આપણી ઉર્જા જરૂરિયાતો માટેનું એક મુખ્ય કેન્દ્ર છે. આ પેટ્રોલ અને ડીઝલ અંગે વૈશ્વિક કટોકટી ઊભી કરી રહ્યું છે. આપણા વૈશ્વિક સંબંધો, વિવિધ દેશો તરફથી આપણને મળતો ટેકો અને છેલ્લા દાયકામાં આપણે જે શક્તિઓ બનાવી છે, તે ભારતને આ પડકારોનો હિંમતથી સામનો કરવામાં મદદ કરી રહી છે. આજે, મન કી બાત દ્વારા, હું મારા દેશવાસીઓને વિનંતી કરવા માંગુ છું કે આપણે એક થઈને આ પડકારનો સામનો કરવો જાઈએ. જેઓ આ મુદ્દાનું રાજકારણ કરી રહ્યા છે તેઓએ આવું કરવાથી દૂર રહેવું જાઈએ. આ ૧.૪ અબજ નાગરિકોના હિતનો મામલો છે. તેથી, જે લોકો અફવાઓ ફેલાવી રહ્યા છે તેઓ દેશને નુકસાન પહોંચાડી રહ્યા છે. હું દેશવાસીઓને અપીલ કરવા માંગુ છું કે તેઓ સતર્ક રહે, અફવાઓમાં ન ફસાવે અને સરકાર દ્વારા સતત આપવામાં આવતી માહિતી પર વિશ્વાસ કરે.”
હસ્તપ્રતોના સંરક્ષણનો ઉલ્લેખ કરતા પીએમ મોદીએ કહ્યું, “જ્ઞાન ભારતમ સર્વે. તેનો હેતુ દેશભરની હસ્તપ્રતો વિશે માહિતી એકત્રિત કરવાનો છે. આ સર્વેમાં ભાગ લેવાની એક રીત જ્ઞાન ભારતમ એપ દ્વારા છે. જા તમારી પાસે કોઈ હસ્તપ્રત હોય, અથવા તેના વિશે માહિતી હોય, તો કૃપા કરીને તેનો ફોટો જ્ઞાન ભારતમ એપ પર શેર કરો. અરુણાચલ પ્રદેશના નમસાઈના ચાઓ નન્તિસિંહ લોકાંગે તાઈ લિપિમાં હસ્તપ્રતો શેર કરી છે. અમૃતસરના ભાઈ અમિત સિંહ રાણાએ ગુરુમુખી લિપિમાં હસ્તપ્રતો શેર કરી છે. આ આપણી મહાન શીખ પરંપરા અને પંજાબી ભાષા સાથે સંકળાયેલી લિપિ છે.”
યુવાનોનો ઉલ્લેખ કરતા પીએમ મોદીએ કહ્યું, “ભારત વિશ્વનો સૌથી યુવા દેશ છે. જ્યારે દેશના યુવાનોની શક્તિ રાસ્ટ્ર નિર્માણમાં જાડાય છે, ત્યારે તે ખૂબ મદદરૂપ થાય છે. ‘માય યંગ ઈન્ડિયા’ સંગઠન રાસ્ટ્ર નિર્માણની આ જવાબદારીને પૂર્ણ કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે. આ સંગઠન યુવાનોને વિવિધ સકારાત્મક પ્રવૃત્તિઓ સાથે જાડી રહ્યું છે. આ દર્શાવે છે કે યુવાનો દેશના વિકાસમાં યોગદાન આપવા માટે કેટલા ઉત્સુક છે. યુવાનોએ વિવિધ મુદ્દાઓ પર નિબંધો લખ્યા છે અને સૂચનો આપ્યા છે. હું તે બધા યુવાનોની પ્રશંસા કરું છું જેઓ પોતાના વિચારો શેર કરી રહ્યા છે.”
રમતગમત વિશે વાત કરતા પીએમ મોદીએ કહ્યું, “આ મહિનો દેશભરના રમત પ્રેમીઓ માટે ઉત્સાહ અને ઉત્સાહથી ભરેલો રહ્યો છે. જ્યારે ભારતે ટી ૨૦ વર્લ્ડ કપમાં ઐતિહાસિક જીત મેળવી, ત્યારે દેશભરમાં ખુશીની લહેર ફેલાઈ ગઈ. અમારી ટીમની નોંધપાત્ર સફળતા પર અમને બધાને ખૂબ ગર્વ છે. ગયા મહિનાના અંતે, કર્ણાટકના હુબલીમાં એક ખૂબ જ રોમાંચક મેચ જાવા મળી. આ મેચ જીતીને, જમ્મુ અને કાશ્મીર ક્રિકેટ ટીમે રણજી ટ્રોફી જીતી. એ નોંધવું ખૂબ જ આનંદદાયક છે કે લગભગ સાત દાયકાની લાંબી રાહ જાયા પછી, આ ટીમે તેનું પ્રથમ રણજી ટ્રોફી ટાઇટલ મેળવ્યું. ટીમના કેપ્ટન પારસ ડોગરાએ નોંધપાત્ર કૌશલ્ય દર્શાવ્યું. રણજી ટ્રોફીમાં ૬૦ વિકેટ લેનાર યુવા કાશ્મીરી બોલર આકિબ નબીની પણ રાષ્ટÙીય સ્તરે ચર્ચા થઈ રહી છે. આ જીતથી જમ્મુ અને કાશ્મીરના લોકો ખૂબ જ ઉત્સાહિત છે. ત્યાંના યુવાનોમાં રમતગમત પ્રત્યેનો ઉત્સાહ વધુ વધ્યો છે. આનાથી ભવિષ્યમાં રમતગમતને પ્રોત્સાહન મળશે. ફૂટબોલ જેવી રમતો પણ અહીંના યુવાનોમાં ખૂબ જ લોકપ્રિય છે.”
મોદીએ વધુમાં કહ્યું, “હું વારંવાર કહું છું કે જે રમે છે તે સમૃદ્ધ થશે. આપણા દેશના યુવાનો એવી રમતો પણ અપનાવી રહ્યા છે જે પહેલા ઓછી લોકપ્રિય હતી. થોડા અઠવાડિયા પહેલા, ઉત્તર પ્રદેશના પ્રતિભાશાળી ખેલાડી ગુલવીર સિંહે ન્યૂ યોર્ક સિટી હાફ મેરેથોનમાં ત્રીજા સ્થાને રહીને ઇતિહાસ રચ્યો. તે એક કલાકથી ઓછા સમયમાં હાફ મેરેથોન પૂર્ણ કરનાર પ્રથમ ભારતીય ખેલાડી બન્યા. મને અસ્મિતા એથ્લેટિક્સ લીગ વિશે પણ જાણવા મળ્યું. તેણે ૮ માર્ચ, મહિલા દિવસના રોજ પ્રભાવશાળી રમતગમત કાર્યક્રમોની શ્રેણીનું આયોજન કર્યું હતું. લગભગ ૨૦૦,૦૦૦ છોકરીઓએ લીગમાં ભાગ લીધો હતો. એ જાઈને આનંદ થાય છે કે દેશમાં થઈ રહેલા આ રમત પરિવર્તનમાં ભારતની મહિલા શક્તિ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી રહી છે. ભારતની મહિલા શક્તિ પણ આમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહી છે.” તે છે.”
ફિટનેસ અંગે પીએમ મોદીએ કહ્યું, “મેં હંમેશા તમને તમારી ફિટનેસ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા વિનંતી કરી છે. આંતરરાસ્ટ્રીય યોગ દિવસ માટે ૧૦૦ દિવસથી ઓછા સમય બાકી છે, ત્યારે વિશ્વભરમાં યોગમાં રસ સતત વધી રહ્યો છે. આફ્રિકાના જીબુટીમાં, આલ્મીસ જી તેમના અરવિંદ યોગ કેન્દ્ર દ્વારા યોગનો પ્રચાર કરી રહ્યા છે. તેઓ અહીં ઘણી અન્ય જગ્યાએ યોગ પણ શીખવે છે. પ્રખ્યાત પ્રભાવશાળી યુવરાજ દુઆએ મને વિનંતી કરી કે હું તેમના પિતાને ખાંડનું સેવન ઓછું કરવા કહું, અને મને ખુશી છે કે તેમના પિતાએ મારી વિનંતીનું પાલન કર્યું. આપણે આપણા ખોરાકમાં તેલનું પ્રમાણ ૧૦ ટકા ઓછું કરવાની પણ જરૂર છે. આ તમને સ્થૂળતા અને અન્ય રોગોથી બચવામાં મદદ કરશે. આ નાના પ્રયાસો તમને સ્થૂળતા અને જીવનશૈલી સંબંધિત રોગોથી બચવામાં મદદ કરશે.”
શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં થઈ રહેલા સુધારાઓ અંગે પીએમ મોદીએ કહ્યું, “મેં બેંગલુરુમાં એક અનોખી શૈક્ષણિક પહેલ વિશે જાણ્યું છે. અહીંની એક ટીમ પ્રયોગ ઇન્સ્ટીટ્યુટ ઓફ એજ્યુકેશન રિસર્ચ ચલાવે છે. આ ટીમ સંશોધન પ્રોજેક્ટ્સ પર ખાસ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. તે શાળા સ્તરે વિજ્ઞાન શિક્ષણને લોકપ્રિય બનાવવા માટે પણ કામ કરી રહી છે. નાગા આદિવાસીઓમાં મોરુંગ શિક્ષણની પરંપરાગત પદ્ધતિ હતી. આમાં, વડીલો તેમના અનુભવો સાથે પરંપરાગત જ્ઞાન, ઇતિહાસ અને જીવન કૌશલ્ય શેર કરતા હતા. સમય જતાં, આ પદ્ધતિ મોરુંગ શિક્ષણના ખ્યાલમાં વિકસિત થઈ છે. આ દ્વારા, બાળકોને ગણિત અને વિજ્ઞાન જેવા વિષયોમાં રસ લેવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે. આમાં, સમુદાયના વડીલો તેમને વાર્તાઓ, લોકગીતો અને પરંપરાગત રમતો દ્વારા જીવન કૌશલ્ય શીખવે છે.”
ઉનાળા પહેલા પાણીની કટોકટી વિશે બોલતા, પીએમ મોદીએ કહ્યું, “દેશના ઘણા ભાગોમાં ઉનાળો શરૂ થઈ ગયો છે. આ પાણીના સંરક્ષણનો સમય છે. પાણીની કટોકટીને પહોંચી વળવા માટે દરેક ગામમાં સમુદાય સ્તરે પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે. જૂના તળાવો સાફ કરવામાં આવી રહ્યા છે, અને વરસાદી પાણીના સંગ્રહ માટે પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે. અમૃત સરોવર અભિયાન હેઠળ દેશભરમાં લગભગ ૭૦,૦૦૦ અમૃત સરોવર બનાવવામાં આવ્યા છે. જનભાગીદારીથી, પાણીનું સંરક્ષણ વ્યાપક બને છે.”
માછીમારોનો ઉલ્લેખ કરતા પીએમ મોદીએ કહ્યું, “માછીમારો ફક્ત સમુદ્રના યોદ્ધા નથી, પરંતુ આત્મનિર્ભર ભારતનો પાયો પણ છે. મહેનતુ માછીમારોનું જીવન હવે સરળ બનાવવામાં આવી રહ્યું છે. ઓડિશાના સંબલપુરની સુજાતા ભૂયાન એક ગૃહિણી હતી, પરંતુ તે પોતાના પરિવારને વધુ મદદ કરવા માટે કંઈક નવું કરવા માંગતી હતી. તેથી, થોડા વર્ષો પહેલા, તેણીએ હીરાકુડ જળાશયમાં માછલી ઉછેર શરૂ કર્યો. માત્ર બે થી ત્રણ વર્ષમાં, તેણીએ તેના પ્રયાસોને એક સમૃદ્ધ વ્યવસાયમાં પરિવર્તિત કર્યા. સમુદ્રમાં તેમની પ્રવૃત્તિઓ હવામાનની પેટર્નથી પ્રભાવિત થાય છે, તેથી તેમને ટેકનોલોજી દ્વારા પણ મદદ કરવામાં આવી રહી છે.”
પીએમ મોદીએ કહ્યું, “જ્યારે સમાજ પોતે આગળ આવે છે, ત્યારે નાના પ્રયાસો પણ મોટા પરિવર્તનનો પાયો બની જાય છે. તાજેતરમાં, ઉત્તર પ્રદેશના વારાણસીમાં એક પ્રેરણાદાયક પ્રયાસ જાવા મળ્યો. એક જ કલાકમાં ૨૫૧,૦૦૦ થી વધુ વૃક્ષો વાવવામાં આવ્યા, જેણે નવો ગિનિસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ બનાવ્યો. આ પ્રયાસની સૌથી નોંધપાત્ર બાબત એ હતી કે હજારો લોકોની સંડોવણી. વિદ્યાર્થીઓ, યુવાનો, સ્વૈચ્છીક સંગઠનો અને વિવિધ સંસ્થાઓ બધાએ આ શક્ય બનાવવા માટે સાથે મળીને કામ કર્યું. તેવી જ રીતે, નાગાલેન્ડના ચિઝામી ગામમાંથી એક ખૂબ જ પ્રેરણાદાયક પ્રયાસ બહાર આવ્યો છે.
