લોકસભામાં અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ પર ચર્ચા પછી સ્પીકર ઓમ બિરલા આજે પહેલી વાર પોડિયમ પર પાછા ફર્યા. તેમણે કહ્યું કે લોકશાહીમાં મજબૂત વિપક્ષ જરૂરી છે અને વિપક્ષના નેતાને ક્્યારેય રોકવામાં આવ્યા નથી. તેમણે સ્પષ્ટતા કરી કે સંસદના નિયમો સર્વોચ્ચ છે અને કોઈ પણ નિયમોથી ઉપર નથી, વડા પ્રધાન પણ.
ઓમ બિરલાએ જણાવ્યું કે ગૃહમાં છેલ્લા બે દિવસમાં ૧૨ કલાકથી વધુ સમય સુધી ચર્ચા થઈ જેથી બધા સભ્યોના વિચારો અને ચિંતાઓ સામે લાવી શકાય. તેમણે કહ્યું, “આ ગૃહ ૧.૪ અબજ લોકોનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. દરેક સાંસદ અહીં પોતાના લોકોની સમસ્યાઓ અને અપેક્ષાઓ લઈને આવે છે. મેં હંમેશા પ્રયાસ કર્યો છે કે દરેક સાંસદ નિયમોની અંદર પોતાના વિચારો વ્યક્ત કરે. મેં હંમેશા દરેક સાંસદને બોલવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવાનો પ્રયાસ કર્યો છે જે ઓછું બોલે છે, કારણ કે બોલવાથી લોકશાહીનો સંકલ્પ મજબૂત બને છે.”
ગૃહને વિચારો માટે એક જીવંત પ્લેટફોર્મ ગણાવતા તેમણે કહ્યું કે છેલ્લા બે દિવસમાં, બધા સભ્યોના મંતવ્યો ગંભીરતાથી સાંભળવામાં આવ્યા છે. તેમણે કહ્યું, “હું દરેક સભ્યનો આભારી છું, ભલે તેઓ ટીકાકાર હોય. આ અહીંના દરેક અવાજની વિશેષતા છે. આ બેઠક કોઈ વ્યકિતની નથી; તે લોકશાહીની મહાન ભાવનાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.”
ઓમ બિરલાએ વિપક્ષની ફરિયાદોનો પણ જવાબ આપ્યો. કેટલાક સભ્યોએ કહ્યું કે વિપક્ષના નેતાને બોલતા અટકાવવામાં આવે છે. આના પર તેમણે કહ્યું, “હું સ્પષ્ટ કરવા માંગુ છું કે તે જે પણ હોય, તેને નિયમો અનુસાર ગૃહમાં બોલવાનો અધિકાર છે.” કેટલાક લોકો માનતા હતા કે ગૃહના નેતા બધા નિયમોથી ઉપર છે. હું સ્પષ્ટ કરવા માંગુ છું કે આવું નથી. મને આ નિયમો વારસામાં મળ્યા છે, અને તેનું પાલન કરવું ફરજિયાત છે. વડા પ્રધાને પણ, નિયમ ૩૭૨ હેઠળ, પહેલા સ્પીકર પાસેથી પરવાનગી લેવી પડશે. જ્યારે કોઈ સભ્ય આ ગૃહની શિષ્ટાચારનું ઉલ્લંઘન કરે છે, ત્યારે મારે કડક નિર્ણયો લેવાની વ્યવસ્થા કરવી પડશે. નિયમો હેઠળ, કોઈપણ સભ્યને ગૃહમાં બોલવાની સ્વતંત્રતા છે, પરંતુ નિયમોની મર્યાદામાં.
તેમણે કહ્યું કે ચર્ચા દરમિયાન કેટલાક લોકોએ તેમના પર માઇક્રોફોન બંધ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો. અધ્યક્ષ પાસે માઇક્રોફોન બંધ કરવા માટે બટન નથી. વિપક્ષના ઘણા સભ્યો આ ખુરશી પર બેસે છે; તેઓ આ વાતથી વાકેફ છે.
ઓમ બિરલાએ કહ્યું કે મહિલા સભ્યો પર પણ આરોપ લગાવવામાં આવ્યા હતા કે તેમને ઓછી તક આપવામાં આવે છે. પરંતુ મને ગર્વ છે કે મારા કાર્યકાળ દરમિયાન, બધી મહિલા સભ્યોએ પોતાના વિચારો વ્યક્ત કર્યા છે. બજેટ ચર્ચા દરમિયાન, કેટલીક મહિલા સભ્યોએ ટ્રેઝરી બેન્ચ તરફ જવાનો અને સૂત્રોચ્ચાર કરવાનો પ્રયાસ કર્યો. આ એક અણધારી ઘટના હતી, તેથી મેં ગૃહમાં શાસક પક્ષના નેતાને ગૃહમાં ન આવવા વિનંતી કરી. હું હંમેશા બધા બોલ્યા પછી જ ગૃહ છોડવાનો પ્રયાસ કરું છું, ભલે મારે મોડી રાત સુધી બેસવું પડે. મને ખુશી છે કે મેં ગૃહમાં બોલવા માંગતા દરેકને એક વર્ષની અંદર આમ કરવાની તક આપી છે.
કેટલાક સભ્યોએ સસ્પેન્શનનો મુદ્દો પણ ઉઠાવ્યો છે. હું હજુ પણ પક્ષની રેખાઓથી આગળ વધીને બધા સભ્યો સાથે વ્યકિતગત સંબંધો જાળવી રાખું છું. જાકે, ગૃહમાં વ્યવસ્થા જાળવવાની જવાબદારી પણ મારી છે. આપણે વિચારવું જાઈએ કે આ ગૃહને સસ્પેન્શન જેવા કઠોર નિર્ણયો કેમ લેવા પડે છે. હું વારંવાર વિનંતી કરું છું કે ગૃહની ગરિમા જાળવી રાખવામાં આવે. પરંતુ જ્યારે ગૃહના સભ્યો પાલન કરતા નથી, ત્યારે ગૃહને સ્થગિત કરવું પડે છે.
