ઉત્તર પ્રદેશમાં કાનપુર પોલીસની સ્પેશિયલ ઈન્વેસ્ટીગેશન ટીમ દ્વારા નકલી ડિગ્રી અને માર્કશીટ રેકેટની તપાસમાં ફરી એકવાર મોટો ખુલાસો થયો છે. તપાસ દરમિયાન, ત્રણ અલગ અલગ યુનિવર્સિટીઓની કુલ ૨૮૭ ડિગ્રીઓ અને માર્કશીટ નકલી હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. આમાં સૌથી વધુ સંખ્યા મણિપુરની એશિયન યુનિવર્સિટીમાંથી હતી, જ્યાં ૨૮૪ ડિગ્રી અને માર્કશીટ નકલી હોવાનું જાણવા મળ્યું હતું.
એસઆઇટી અનુસાર, એશિયન યુનિવર્સિટીમાંથી આ ૨૮૪ ડિગ્રીઓનો કોઈ સત્તાવાર ગેઝેટ કે રેકોર્ડમાં ઉલ્લેખ નથી. યુનિવર્સિટી વહીવટીતંત્રે,એસઆઇટીને પૂરા પાડવામાં આવેલા રોલ નંબરો સાથે મેચ કર્યા પછી, પુષ્ટિ કરી કે આ ડિગ્રીઓ ક્યારેય જારી કરવામાં આવી ન હતી. આનાથી તેમના બનાવટી સ્વભાવની સંપૂર્ણ પુષ્ટિ થઈ. વધુમાં, સિક્કિમ પ્રોફેશનલ યુનિવર્સિટીમાંથી ત્રણમાંથી બે ડિગ્રી અને અરુણાચલ પ્રદેશના ઇટાનગરમાં હિમાલયન યુનિવર્સિટીમાંથી એક ડિગ્રી પણ નકલી હોવાનું જાણવા મળ્યું.
આ તપાસ દરમિયાન, એસઆઇટીએ કાનપુરની છત્રપતિ શાહુજી મહારાજ યુનિવર્સિટીના મેનેજમેન્ટને ૩૭૧ માર્કશીટ, ડિગ્રી અને સ્થળાંતર પ્રમાણપત્રો સોંપ્યા.એસઆઇટીનું નેતૃત્વ કરી રહેલા એડીસીપી દક્ષિણ યોગેશ કુમારે જણાવ્યું હતું કે ઝ્રજીત્નસ્ેં વહીવટીતંત્રે ૨-૩ દિવસમાં આ દસ્તાવેજાની ચકાસણી પૂર્ણ કરવાની ખાતરી આપી છે. તપાસ એજન્સી હવે આ દસ્તાવેજાની માન્યતાની સંપૂર્ણ તપાસ કરી રહી છે.
આ સમગ્ર મામલો ૧૮ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૨૬ ના રોજ શરૂ થયો હતો, જ્યારે કિદવાઈ નગર પોલીસે જુહી ગૌશાળા ચોકડી પાસે Âસ્થત શેલ ગ્રુપ ઓફ એજ્યુકેશનની ઓફિસ પર દરોડો પાડ્યો હતો. ૯ રાજ્યો અને યુપી બોર્ડની ૧૪ યુનિવર્સિટીઓ સાથે જાડાયેલા ૯૦૦ થી વધુ નકલી માર્કશીટ, ડિગ્રી, સ્થળાંતર પ્રમાણપત્રો અને અન્ય દસ્તાવેજા મળી આવ્યા હતા. આમાં બી.ટેક, એમ.ટેક, બી.ફાર્મા, ડી.ફાર્મા અને એલએલબી જેવા અભ્યાસક્રમોની ડિગ્રીઓનો સમાવેશ થાય છે. પોલીસે સ્થળ પર જ ચાર આરોપીઓની ધરપકડ કરી હતી.
તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે આ ગેંગ ૨૦૧૨ થી સક્રિય હતી અને નકલી દસ્તાવેજા તૈયાર કરીને લાખો રૂપિયામાં વેચી રહી હતી. આ ગેંગનો મુખ્ય સૂત્રધાર શૈલેન્દ્ર કુમાર ઓઝા હોવાનું બહાર આવ્યું છે, જે એમએસસી (ગણિત) શિક્ષક છે. તેની સાથે નાગેશ મણિ ત્રિપાઠી, જાગેન્દ્ર અને અશ્વની કુમાર સિંહની પણ ધરપકડ કરવામાં આવી છે અને તેમને જેલમાં મોકલી દેવામાં આવ્યા છે. પોલીસને છેલ્લા ચાર વર્ષમાં શૈલેન્દ્રના બેંક ખાતાઓમાં કરોડો રૂપિયાના શંકાસ્પદ વ્યવહારોના પુરાવા મળ્યા છે.
હાલમાં, અન્ય ફરાર સભ્યોને શોધવા માટે વિવિધ રાજ્યોમાં દરોડા પાડવામાં આવી રહ્યા છે.એસઆઇટી ટીમો અનેક યુનિવર્સિટીઓની મુલાકાત લઈ રહી છે અને રેકોર્ડની તપાસ કરી રહી છે. આ કેસ શિક્ષણ પ્રણાલીમાં એક ઊંડા ષડયંત્ર તરફ ઈશારો કરે છે, જ્યાં પરીક્ષા વિના ડિગ્રીઓ આપવામાં આવી રહી હતી. પોલીસનું કહેવું છે કે સમગ્ર નેટવર્કનો વહેલી તકે પર્દાફાશ કરવા અને ગુનેગારોને સજા કરવા માટે સંપૂર્ણ તપાસ ચાલી રહી છે.
