જીલક્કારા-બેલામ જેવા વૈદિક વિધિઓ તેલુગુ રિવાજા અનુસાર કરવામાં આવ્યા,લગ્ન કોડાવ પરંપરા અનુસાર
વિજય દેવેરાકોંડા અને રશમિકા મંડન્ના ના લગ્ન ભારતીય સંસ્કૃતિની વિવિધતાનું એક અદ્ભુત ઉદાહરણ છે. વિજય એક પરંપરાગત તેલુગુ પરિવારમાંથી આવે છે, જ્યારે રશમિકા કર્ણાટકના કુર્ગ (કોડાગુ) પ્રદેશના કોડાવ સમુદાયની છે. આ બંને સંસ્કૃતિઓના લગ્ન વિધિઓ એટલા અલગ છે કે આ લગ્ન બે અલગ અલગ દુનિયાના જાડાણ જેવું લાગે છે.
વિજય દેવેરાકોંડા ના પરંપરાગત સવાર ના લગ્ન સંપૂર્ણપણે વૈદિક વિધિઓ પર આધારિત હતા. તેલુગુ લગ્નોમાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ ક્ષણ જીલકાર-બેલમ છે, જ્યાં કન્યા અને વરરાજા એકબીજાના માથા પર જીરું અને ગોળ ની પેસ્ટ મૂકે છે. આ વિધિ દર્શાવે છે કે જેમ જીરું અને ગોળ ભેગા થઈને એક અનોખો સ્વાદ બનાવે છે, તેમ જીવનના સુખ-દુઃખમાં પણ યુગલ એક થશે. આ પછી તાલમ્બ્રાલુ વિધિ કરવામાં આવી, જેમાં દંપતી એકબીજા પર હળદરવાળા ચોખા અને મોતી વરસાવે છે, જે હાસ્ય અને ખુશીનું પ્રતીક છે. તેલુગુ લગ્નોમાં મંત્રોના જાપ અને સાત્વિક ભોજનનો સમાવેશ થાય છે, જે અÂગ્નને સાક્ષી તરીકે રજૂ કરે છે.
રશમિકા ના “કોડાવા” લગ્ન (કોડાગુ પરંપરા), જે સાંજે થતા હતા, તે ઉત્તર ભારતીય અથવા તેલુગુ લગ્નોથી સંપૂર્ણપણે અલગ છે. આ સમુદાયની સૌથી વિશિષ્ટ વિશેષતા એ છે કે લગ્નને વિધિપૂર્વક પૂર્ણ કરવા માટે કોઈ પૂજારી કે અÂગ્ન વિધિની જરૂર નથી. તે સંપૂર્ણપણે વડીલોના આશીર્વાદ અને યોદ્ધા પરંપરાઓ પર આધારિત છે. રશમિકા ના લગ્નની એક ખાસ વાત “બાલે બિરુડુ” વિધિ હશે, જ્યાં વરરાજા પરંપરાગત તલવાર (પિચે કટ્ટી) નો ઉપયોગ કરીને એક જ ઝાટકે કેળાના ડાળખા કાપીને પોતાની શકિત અને કૌશલ્યનું પ્રદર્શન કરે છે. વધુમાં, ગંગા પૂજા જેવી વિધિઓ કન્યાનું તેના નવા પરિવારમાં સ્વાગત કરે છે, જે પાણી અને પ્રકૃતિ પ્રત્યેના તેમના આદરને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
તેલુગુ અને કોડાવ લગ્ન વચ્ચેનો તફાવત ફક્ત ભાષા કે પ્રદેશનો નથી, પરંતુ જીવનના બે સંપૂર્ણપણે અલગ દર્શનનો સંગમ છે. તેમની વચ્ચેના મુખ્ય તફાવતો નીચેના મુદ્દાઓમાં સમજી શકાય છેઃતેલુગુ લગ્ન સંપૂર્ણપણે વૈદિક અને ધાર્મિક છે. અÂગ્ન (હોમમ), સપ્તપદી અને બ્રાહ્મણ પૂજારીની હાજરી ફરજિયાત છે. દરેક વિધિ સંસ્કૃત મંત્ર સાથે હોય છે. તેનાથી વિપરીત, કોડાવ લગ્ન એક સંપૂર્ણપણે સામાજિક અને પારિવારિક વિધિ છે. પ્રકૃતિ અને પૂર્વજાને સાક્ષી માનવામાં આવે છે. કોડાવ સમુદાયમાં, વડીલો “ગુરુ” (ગુરુ) ની ભૂમિકા ભજવે છે અને દંપતીનો હાથ એકબીજાને સોંપે છે. કોઈપણ વૈદિક મંત્રોચ્ચારનો અભાવ આ પરંપરાને ભારતની સૌથી અનોખી લગ્ન પ્રથાઓમાંની એક બનાવે છે.
આ બે લગ્નો વચ્ચેના ખાવા-પીવાના તફાવતો સૌથી વધુ ચર્ચામાં છે. તેલુગુ લગ્નો પરંપરાગત રીતે સંપૂર્ણપણે શાકાહારી હોય છે, જેમાં કેળાના પાન પર સાત્વિક ખોરાક પીરસવામાં આવે છે. દરમિયાન, કોડાવ સંસ્કૃતિમાં, માંસ અને દારૂ પ્રતિબંધિત નથી; તેના બદલે, તે ઉજવણીનો એક આવશ્યક ભાગ છે. કોડાવ લગ્નોમાં ‘પાંડી કરી’ (ક્રસ્ટેડ ડુક્કરનું માંસ) સૌથી અગ્રણી વાનગી માનવામાં આવે છે. રશમિકા અને વિજયના લગ્નમાં રસોઇયાઓ માટે આ બે સ્વાદોને સુમેળમાં લાવવું એ એક મોટો પડકાર અને હાઇલાઇટ રહ્યો હશે.
કન્યા અને વરરાજાના પોશાકમાં પણ ભારે તફાવત જાવા મળે છે. તેલુગુ લગ્નમાં, વરરાજા સામાન્ય રીતે રેશમી ધોતી અને કંધુવા (અંડરગાર્મેન્ટ) પહેરે છે, જ્યારે કન્યા કાંજીવરમ રેશમી સાડીમાં શણગારેલી હોય છે. કોડાવ લગ્નમાં, રશમિકા ‘કોડાવા-શૈલી’ સાડી પહેરશે, જેમાં ખભા પર પલ્લુ લપેટાયેલો હશે અને પાછળ પ્લીટ્સ હશે. સાંજના સમારંભ દરમિયાન વિજય યોદ્ધા જેવા ‘કુપપયા ‘ (લાંબો કાળો કોટ) અને ‘ચેલે’ (કમરબંધ) માં જાવા મળશે, જે કોડાવ પુરુષોનો પરંપરાગત પોશાક છે.
જ્યારે તેલુગુ લગ્નમાં સૌથી ભાવનાત્મક ક્ષણો ‘મંગલસૂત્ર’ અને ‘માટ્ટેલુ’ (પગની અંગૂઠીની વીંટી) પહેરવાની હોય છે, ત્યારે કોડાવ લગ્નમાં શ†ોની પૂજા અને પ્રદર્શન મહત્વપૂર્ણ હોય છે. કોડાવ વરરાજા પોતાની કમરની આસપાસ ‘પિચે કટ્ટી’ (ટૂંકી તલવાર) બાંધે છે. જ્યારે તેલુગુ પરંપરા શાંતિ અને ભકિત વિશે વધુ છે, ત્યારે કોડાવ ધાર્મિક વિધિઓ લશ્કરી ગૌરવ અને બહાદુરીની ભાવનાને પ્રતિબિંબિત કરે છે. વિજય અને રશમિકા એ આ બે વિરોધાભાસી છતાં સુંદર પરંપરાઓ સ્વીકારી છે, જે સંદેશ આપે છે કે પ્રેમ કોઈપણ સાંસ્કૃતિક અવરોધને પાર કરે છે.
