ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે યુએસ પ્રમુખપદ સંભાળ્યું ત્યારથી, ભારત સાથેના તેમના સંબંધોમાં તણાવ ઉભરી આવ્યો છે. ભારત પર યુએસ ટેરિફ દબાણ ચાલુ છે. વધુમાં, તાજેતરની ટિપ્પણીઓએ ચિંતા વ્યક્ત કરી છે કે આ બોજ વધુ વધી શકે છે. ટ્રમ્પના ભારત સાથે ચાલી રહેલા સંબંધો વચ્ચે, યુએસ વાણિજ્ય સચિવ હોવર્ડ લુટનિકે ભારત-અમેરિકા વેપાર કરાર અંગે એક મોટો અને નવો ખુલાસો કર્યો છે.
ભારત-અમેરિકા વેપાર કરાર હજુ સુધી અંતિમ ન થવાના કારણ અંગે, તેમણે દાવો કર્યો કે વેપાર કરાર અટકી ગયો છે કારણ કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે વાત કરી ન હતી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે કરાર અટકી ગયો છે કારણ કે વડા પ્રધાન મોદીએ ટ્રમ્પને ફોન કર્યો ન હતો. હોવર્ડ લુટનિકે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે વેપાર સોદો અટકી પડવાનું કારણ કોઈ નીતિગત તફાવત નથી, પરંતુ પીએમ મોદીનો ટ્રમ્પને સીધો ફોન કરવામાં નિષ્ફળતા છે.
ઓલ-ઇન પોડકાસ્ટ પર બોલતા, યુએસ વાણિજ્ય સચિવ લુટનિકે દાવો કર્યો હતો કે વેપાર સોદાની રૂપરેખા સંપૂર્ણપણે તૈયાર હતી, પરંતુ પીએમ મોદીએ તેને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા માટે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે ફોન પર વાત કરવી પડી. લુટનિકના મતે, ભારત સરકાર આનાથી સહમત ન હતી, અને આખરે, કોલ કરવામાં આવ્યો ન હતો, જેના કારણે વેપાર કરાર અટકી ગયો.
ઇન્ટરવ્યુમાં, લુટનિકે કહ્યું, “સ્પષ્ટ થઈ જઈએ કે, આ તેમનો (ટ્રમ્પનો) સોદો હતો. તેઓ અંતિમ નિર્ણય લે છે. તેઓ બધું જ કરે છે. બધું પૂર્વ-આયોજિત હતું. વડા પ્રધાન મોદીએ ફક્ત રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પને ફોન કરવાનો હતો. તેમને આમ કરવામાં અસ્વસ્થતા અનુભવાઈ. પીએમ મોદીએ ફોન કર્યો ન હતો, તેથી સોદો થયો નહીં.”
લુટનિકે એવો પણ દાવો કર્યો હતો કે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વેપાર કરારને જે શરતો પર લગભગ અંતિમ માનવામાં આવતું હતું તે હવે લાગુ પડતી નથી. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા હવે અગાઉ જે સંમતિ થઈ હતી તેનાથી ખસી ગયું છે. “અમે હવે તેના પર વિચાર કરી રહ્યા નથી.”
આ નિવેદન યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા રશિયન તેલ ખરીદતા દેશો પર ઓછામાં ઓછા ૫૦૦% ટેરિફ લાદી શકે તેવા બિલને મંજૂરી આપ્યા પછી આવ્યું છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય “સજા” કરવાનો છે. યુએસ સેનેટર લિન્ડસે ગ્રેહામે જણાવ્યું હતું કે આ બિલ અમેરિકાને ચીન, ભારત અને બ્રાઝિલ જેવા દેશો સામે નોંધપાત્ર લાભ આપશે, જે તેમને સસ્તા રશિયન તેલ ખરીદવાથી અટકાવશે.
નોંધનીય છે કે ઓગસ્ટ ૨૦૨૫ માં, અમેરિકાએ ભારતમાંથી આયાત થતી ચીજવસ્તુઓ પર વધારાના ટેરિફ લાદ્યા હતા, જેમાં આરોપ લગાવવામાં આવ્યો હતો કે નવી દિલ્હી દ્વારા રશિયન તેલની ખરીદી યુક્રેનમાં મોસ્કોના “યુદ્ધ મશીન” ને બળ આપી રહી છે. ત્યારથી, ભારતીય ચીજવસ્તુઓ પર કુલ ટેરિફ ૫૦% સુધી પહોંચી ગયો છે, જેમાં ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલ ૨૫% વધારાનો ટેરિફ અને ૨૫% બદલો લેવાનો ટેરિફનો સમાવેશ થાય છે. ત્યારથી, બંને દેશો વચ્ચે વેપાર વાટાઘાટોના ઘણા રાઉન્ડ થયા છે, જેમાં ૧૦ થી ૧૨ ડિસેમ્બર દરમિયાન યુએસ અધિકારીઓએ નવી દિલ્હીની મુલાકાત લીધી ત્યારે થયેલી બેઠકનો સમાવેશ થાય છે.
