૨૪ મેના રોજ દેશમાં પહોંચેલું ચોમાસું ૧૫ ઓક્ટોબરના રોજ વિદાય થયું. જાકે, દેશના વિવિધ ભાગોમાં વરસાદ ચાલુ છે. આ વર્ષે, ચોમાસું સામાન્ય કરતાં એક દિવસ મોડું વિદાય થયું, પરંતુ વરસાદ સામાન્ય કરતાં ૮% વધુ હતો. ભારતીય હવામાન વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, આ વર્ષે ચોમાસુ ૨૦૦૯ પછી સૌથી વહેલું ભારતમાં પહોંચ્યું હતું. ૨૦૦૯ માં, તે ૨૩ મે ના રોજ પહોંચ્યું હતું.ચોમાસાએ ૮ જુલાઈની સામાન્ય તારીખ કરતાં નવ દિવસ વહેલા સમગ્ર દેશને આવરી લીધો હતો. ૨૦૨૦ પછી આ ભારતમાં ચોમાસુ સૌથી વહેલું પહોંચ્યું છે. ૨૦૨૦ માં, ચોમાસાએ ૨૬ જૂન સુધીમાં સમગ્ર દેશને આવરી લીધો હતો. ચોમાસુ સામાન્ય રીતે ૧ જૂન સુધીમાં કેરળમાં પ્રવેશ કરે છે અને ૮ જુલાઈ સુધીમાં સમગ્ર દેશને આવરી લે છે. તે ૧૭ સપ્ટેમ્બરની આસપાસ ઉત્તરપશ્ચિમ ભારતમાંથી વિદાય લેવાનું શરૂ કરે છે અને ૧૫ ઓક્ટોબર સુધીમાં સંપૂર્ણપણે ગાયબ થઈ જાય છે.ભારતમાં ૩૦ સપ્ટેમ્બર સુધી ચાર મહિનાની ચોમાસાની ઋતુ દરમિયાન ૯૩૭.૨ મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો, જે સામાન્ય ૮૬૮.૬ મીમીની સરખામણીમાં આઠ ટકાનો વધારો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય ભંડોળે આ મહિનાની શરૂઆતમાં કહ્યું હતું કે ઉત્તરપશ્ચિમના કેટલાક વિસ્તારો સિવાય ભારતના મોટાભાગના ભાગોમાં ઓક્ટોબરથી ડિસેમ્બર દરમિયાન ચોમાસા પછીની ઋતુ દરમિયાન સામાન્ય કરતાં વધુ વરસાદ પડવાની સંભાવના છે.આઇએમડીના ડિરેક્ટર જનરલ મૃત્યુંજય મહાપાત્રાએ જણાવ્યું હતું કે જૂન-સપ્ટેમ્બર દરમિયાન પુષ્કળ વરસાદ પછી, ઓક્ટોબરમાં વરસાદ સામાન્ય કરતાં ૧૫ ટકા વધુ રહેવાની સંભાવના છે.પૂર્વ અને ઉત્તરપૂર્વ ભારતમાં ૧૦૮૯.૯ મીમી વરસાદ નોંધાયો છે, જે ૧૩૬૭.૩ મીમીના સામાન્ય વરસાદ કરતાં ૨૦ ટકા ઓછો છે. “આ ચોમાસામાં, પૂર્વ અને ઉત્તરપૂર્વ ભારતમાં વરસાદ ૧૯૦૧ પછીનો બીજા સૌથી ઓછો હતો. આ ક્ષેત્રમાં સૌથી ઓછો ચોમાસુ વરસાદ (૧૦૬૫.૭ મીમી) ૨૦૧૩ માં નોંધાયો હતો,” મહાપાત્રાએ જણાવ્યું હતું. અભ્યાસો દર્શાવે છે કે છેલ્લા બે દાયકામાં આ પ્રદેશમાં વરસાદમાં ઘટાડો થયો છે.” તેમણે કહ્યું કે ઉત્તરપશ્ચિમ ભારતમાં ૭૪૭.૯ મીમી વરસાદ પડ્યો છે, જે સામાન્ય કરતા ૨૭.૩ ટકા વધુ છે.મહાપાત્રાએ કહ્યું કે આ ૨૦૦૧ પછીનો સૌથી વધુ અને ૧૯૦૧ પછીનો છઠ્ઠો સૌથી વધુ વરસાદ હતો. તેમણે કહ્યું કે જૂન, ઓગસ્ટ અને સપ્ટેમ્બરમાં પ્રદેશના તમામ જિલ્લાઓમાં સામાન્ય કરતા વધુ વરસાદ નોંધાયો હતો. પંજાબમાં દાયકાઓમાં સૌથી ખરાબ પૂરનો અનુભવ થયો હતો, અને હિમાચલ પ્રદેશ, ઉત્તરાખંડ અને જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં વાદળ ફાટવા, અચાનક પૂર અને ભૂસ્ખલન નોંધાયું હતું, જેના કારણે માળખાગત સુવિધાઓને નુકસાન થયું હતું અને લોકો વિસ્થાપિત થયા હતા.આઇએમડીએ વધુ વરસાદ માટે સક્રિય ચોમાસાને જવાબદાર ગણાવ્યો હતો, જેને વારંવાર પશ્ચિમી વિક્ષેપો દ્વારા ટેકો મળ્યો હતો, જેના કારણે આ પ્રદેશમાં વરસાદમાં વધારો થયો હતો. તેમણે કહ્યું કે મધ્ય ભારતમાં ૧૧૨૫.૩ મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો, જે સામાન્ય કરતા ૧૫.૧ ટકા વધુ છે, જ્યારે દક્ષિણ દ્વીપકલ્પમાં ૯.૯ ટકા વધુ વરસાદ નોંધાયો હતો. જૂનમાં ભારતમાં સામાન્ય કરતા ૮.૯ ટકા વધુ વરસાદ પડ્યો હતો, જેમાં જુલાઈમાં ૪.૮ ટકા, ઓગસ્ટમાં ૫.૨ ટકા અને સપ્ટેમ્બરમાં ૧૫.૩ ટકા વરસાદ પડ્યો છે. ચોમાસું કૃષિ માટે મહત્વપૂર્ણ છે, જે આશરે ૪૨ ટકા વસ્તી પર નિર્ભર છે અને જીડીપીમાં ૧૮.૨ ટકા ફાળો આપે છે. તે પીવાના પાણી અને વીજળી ઉત્પાદન માટે મહત્વપૂર્ણ જળાશયો પણ ભરે છે.આ વર્ષે, ઓક્ટોબરના પહેલા અઠવાડિયામાં પર્વતીય રાજ્યોમાં હિમવર્ષા શરૂ થઈ હતી. તેના કારણે દિલ્હી સહિત ઉત્તર ભારતીય રાજ્યોમાં ઠંડી વધુ પડી છે. આ વર્ષે ઠંડી સામાન્ય કરતાં વધુ સમય સુધી રહેવાની ધારણા છે. લઘુત્તમ તાપમાન પણ સામાન્ય કરતાં નીચે આવી શકે છે. દિલ્હી સહિત ઉત્તર ભારતીય રાજ્યોમાં આ શિયાળો એક દાયકામાં સૌથી ઠંડો હોઈ શકે છે. જાકે, પ્રશાંત મહાસાગરમાંથી આવતા પવનો આમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે.પશ્ચિમ બંગાળ અને તમિલનાડુમાં ૨૮ થી ૩૧ ઓક્ટોબર દરમિયાન ભારે વરસાદની આગાહી છે. બંગાળની ખાડીમાં એક ઊંડો ડિપ્રેશન સર્જાયું છે અને તે ચક્રવાતમાં ફેરવાઈ શકે છે. તે શરૂ થઈ ગયું છે. તેની અસરો પશ્ચિમ બંગાળ, ઓડિશા, તમિલનાડુ અને અન્ય પૂર્વીય રાજ્યોમાં અનુભવાશે. દરમિયાન, મધ્યપ્રદેશ અને અન્ય વિસ્તારોમાં પણ વરસાદ પડી રહ્યો છે. હવામાન વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, દેશના મોટાભાગના ભાગોમાં વિવિધ કારણોસર ડિસેમ્બર સુધી સામાન્ય કરતા વધુ વરસાદ પડશે.









































