બિહારની ચૂંટણી જીતવા માટે ઉત્સુક, તેજસ્વી યાદવે રવિવારે વચનોનો મારો ચાલુ રાખ્યો. એક પત્રકાર પરિષદમાં, તેમણે વચન આપ્યું હતું કે બિહારમાં મહાગઠબંધન સરકાર બનતાની સાથે જ પંચાયત સ્તરના જનપ્રતિનિધિઓના માનદ વેતનમાં વધારો કરવામાં આવશે. તેમને પેન્શન સાથે ૫૦ લાખ રૂપિયાનો વીમો આપવામાં આવશે. નીતિશ કુમારની યોજના સાથે મેળ ખાવાના પ્રયાસમાં, તેમણે વાળંદ, ધોબી અને સુથાર જેવા સમુદાયોને લોન આપવાનું પણ વચન આપ્યું છે. તેજસ્વી યાદવે અગાઉ દરેક ઘર માટે સરકારી નોકરી જેવી અનેક મોટી જાહેરાતો કરીને જનતાને આકર્ષવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. પરંતુ આ દાવાઓ એક મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્ન ઉભા કરે છેઃ શું ફક્ત મોટી જાહેરાતો દ્વારા ચૂંટણીઓ જીતી શકાય છે? નીતિશ કુમારે પોતે જનતા માટે મહત્વપૂર્ણ કાર્ય કર્યું છે. શું આ જાહેરાતો, તેમના પોતાના કાર્યોથી ઉપર, જનતાને તેજસ્વી યાદવને મત આપવા માટે પ્રેરિત કરી શકે છે?પહેલાં, કેન્દ્ર અને રાજ્યની ચૂંટણીઓમાં મોટી જાહેરાતોએ મિશ્ર પરિણામો આપ્યા છે. વધુ સામાન્ય અનુભવ એ છે કે જનતા ફક્ત એવા રાજકીય પક્ષ અથવા નેતાના દાવાઓ પર વિશ્વાસ કરે છે જેમની જીતની ઉચ્ચ સંભાવના હોય છે. જીતવાની ઓછી સંભાવના ધરાવતી પાર્ટીના મોટા વચનો પણ જનતાને ઓછા આકર્ષક લાગે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ૨૦૧૪ ની લોકસભા ચૂંટણીમાં, નરેન્દ્ર મોદીએ દેશના એક મોટા વર્ગમાં પરિવર્તન અને વિકાસની આશા જગાવી હતી. આ જ કારણ છે કે, ઘણા સારા કાર્યો છતાં, શાસક યુપીએ સરકારને હારનો સામનો કરવો પડ્યો.છેલ્લી ઉત્તર પ્રદેશની ચૂંટણીમાં, કોંગ્રેસ અને સમાજવાદી પાર્ટીએ ઘણી મોટી જાહેરાતો કરી હતી, પરંતુ તેમ છતાં, તેઓ સારું પ્રદર્શન કરવામાં નિષ્ફળ ગયા. રાજસ્થાનમાં, અશોક ગેહલોતની સરકાર મજબૂત સત્તા વિરોધી પરિબળનો સામનો કરી રહી હતી, તેથી દરેક પરિવાર માટે ૨૫ લાખ રૂપિયા સુધીની મફત તબીબી સારવાર જેવી મોટી જાહેરાત પણ જીત મેળવી શકી નહીં.કોંગ્રેસ તેલંગાણા અને હિમાચલ પ્રદેશમાં તેની જાહેરાતોનો ફાયદો મેળવ્યો જ્યારે તે મજબૂત સ્થિતિમાં હતી અને ચૂંટણી જીતવામાં સફળ રહી. જા કે, ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્યપ્રદેશ અને ગુજરાતમાં મોટી જાહેરાતો કરવા છતાં, જ્યાં તે નબળી દેખાતી હતી, તેને તેની કોઈપણ જાહેરાતોનો ફાયદો થયો નહીં. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, જ્યાં કોંગ્રેસ મજબૂત સ્થિતિમાં હતી, તેની જાહેરાતોનો તેને ફાયદો થયો. જા કે, જ્યાં તે નબળી સ્થિતિમાં હતી, તેની મોટી જાહેરાતોનો પણ કોઈ પરિણામ મળ્યું નહીં.૨૦૨૦ ની દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં ભાજપ નબળી સ્થિતિમાં હતો. આ જ કારણ છે કે, મહિલાઓ માટે સ્કૂટી, મહિલાઓ અને યુવાનો માટે ભથ્થા અને ૩૦૦ યુનિટ મફત વીજળી જેવી મોટી જાહેરાતો કરવા છતાં, તે ચૂંટણી જીતી શક્્યું નહીં. તે જ ચૂંટણીમાં સૌથી નબળી દેખાતી કોંગ્રેસે દરેક ઘરમાં ૬૦૦ યુનિટ મફત વીજળી અને રાશન જેવી ઘણી મોટી જાહેરાતો કરી, પરંતુ ખાતું પણ ખોલવામાં નિષ્ફળ ગઈ. દરમિયાન, ૨૦૨૫ ની ચૂંટણીમાં અરવિંદ કેજરીવાલની છબી ખરડાઈ ગઈ, જેના કારણે તેઓ નબળા પડી ગયા. આ વખતે, જનતાએ ભાજપના દાવાઓ પર વધુ વિશ્વાસ કર્યો અને તેને જબરદસ્ત સફળતા આપી.અનુભવ એ પણ દર્શાવે છે કે સત્તામાં રહેલી સરકાર દ્વારા આપવામાં આવતી સહાયનો લોકો પર વધુ પ્રભાવ પડે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ૨૦૧૯ ની લોકસભા ચૂંટણી પહેલા મોદી સરકારે ખેડૂતો માટે સન્માન નિધિ (માનદ ભથ્થું) ની જાહેરાત ગેમ ચેન્જર સાબિત થઈ, કારણ કે સરકારે ચૂંટણી પહેલા જ ખેડૂતોના ખાતામાં ભંડોળ જમા કરવાનું શરૂ કરી દીધું. તેવી જ રીતે, મધ્યપ્રદેશમાં, ભાજપ સરકારે લાડલી બહેના યોજના હેઠળ મહિલાઓને નાણાકીય સહાય આપવાનું શરૂ કર્યું. પરિણામે, કોંગ્રેસ દ્વારા વધુ પૈસા આપવાની જાહેરાતનો પણ કોઈ પ્રભાવ પડ્યો નહીં.નીતીશ કુમાર સરકાર સામે જમીન પર વિરોધની કોઈ દેખીતી લહેર દેખાતી નથી. તેનાથી વિપરીત, મહાગઠબંધનમાં સીટ ફાળવણી અંગે તીવ્ર લડાઈએ જનતામાં એવી ભાવના પેદા કરી છે કે કોંગ્રેસ અને આરજેડી વચ્ચે કોઈ સંકલન નથી. તેજસ્વી યાદવે પાછલી સરકારમાં નોકરીઓ આપી હતી, પરંતુ આ વખતે, દરેક ઘર માટે સરકારી નોકરીના તેમના વચન સાથે, લોકો સમજી રહ્યા છે કે બજેટ વિના સરકાર માટે આનો અમલ કરવો શક્્ય નહીં હોય. હિમાચલ પ્રદેશ અને કર્ણાટકના ઉદાહરણો પણ આપણી સામે છે, જ્યાં કોંગ્રેસે ચૂંટણી જીતવા માટે મોટી જાહેરાતો કરી હતી, પરંતુ આ સરકારો તેમના કર્મચારીઓને પગાર પણ આપી શકતી નથી. આવા ઉદાહરણો જાતાં, તેજસ્વી યાદવ તેમની જાહેરાતોથી કેટલો વિશ્વાસ મેળવી શકશે તે અનુમાન લગાવવું મુશ્કેલ છે.
