મહારાષ્ટ્રના નાગપુરમાં ધર્મ જાગરણ ન્યાસના પ્રાંતીય કાર્યાલયના ઉદ્ઘાટન પ્રસંગે બોલતા આરએસએસના વડા મોહન ભાગવતે એક મોટું નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે કહ્યું છે કે ધાર્મિક કાર્ય ફક્ત ભગવાન માટે નથી પરંતુ ધર્મનું કાર્ય સમાજ માટે છે. તેમણે કહ્યું, “દેશનો ઇતિહાસ જુઓ, ધર્મ માટે કેટલા બલિદાન આપવામાં આવ્યા, માથાના ઢગલા થયા, મનમાં યજ્ઞ-પવિતનો ભાર તોલવામાં આવ્યો, પણ ધર્મનો ત્યાગ કરવામાં આવ્યો નહીં. દુનિયામાં એવા વિચારો છે જે કહે છે કે જા આપણે બધા એક થવું હોય, તો આપણે સમાન રહેવું પડશે. આપણે કહીએ છીએ કે એવું નથી, એક થવા માટે સમાન બનવાની જરૂર નથી.મોહન ભાગવતે કહ્યું, “ધર્મનું કાર્ય હંમેશા પવિત્ર છે, કારણ કે જેને આપણે ધર્મ કહીએ છીએ, ભારતના લોકો, તે કેવો ધર્મ છે, તે સત્ય છે, તમે તેમાં માનો કે ના માનો, તે ત્યાં છે, ગુરુત્વાકર્ષણની જેમ, તમે તેમાં માનો કે ના માનો, તે કામ કરશે, જા તમે તેનું પાલન કરો છો, તો તમે સારી રીતે ચાલી શકશો, જા તમે તેમાં માનવાનું ન નક્કી કરો છો, તો તમે ઠોકર ખાઈ શકો છો, કારણ કે વ્યક્તિના જીવનમાં એવી પરિસ્થિતિઓ આવે છે, જેમાં, શું સાચું છે, શું કરવું જાઈએ તે જાણ્યા પછી પણ, શક્ય છે કે તે તેની વિરુદ્ધ જાય.”
મોહન ભાગવતે કહ્યું- “જ્યારે સંકટ આવે છે, ત્યારે શક્તિ ખોવાઈ જાય છે, ધીરજ ગુમાવ્યા પછી, સારથી થાકતા નથી અને અટકતા નથી. ધર્મનો અર્થ ફરજ પણ થાય છે, માતૃત્વ પણ હોય છે, પિતાનું કર્તવ્ય પણ હોય છે, મિત્રનું કર્તવ્ય પણ હોય છે. ધર્મનો અર્થ ફરજ પણ હોય છે, ધર્મનો અર્થ ફરજ પણ હોય છે, રાજધર્મ પણ હોય છે, લોકોની ફરજ પણ હોય છે, પુત્રનું કર્તવ્ય પણ હોય છે, પિતાનું કર્તવ્ય પણ હોય છે, તેઓ તેના પર અડગ રહે છે, દેશનો ઇતિહાસ જુઓ, ધર્મ માટે કેટલા બલિદાન આપવામાં આવ્યા, માથાના ઢગલા થયા, મનમાં યોગોપવિતનું વજન થયું, પણ ધર્મનો ત્યાગ ન થયો, તમે છવા ફિલ્મ પણ જાઈ છે, આપણા લોકોએ તે કર્યું છે, તેઓ આપણી સામે એક આદર્શ છે, તેઓ આટલું બધું કેમ કરી શક્્યા, આપણા લોકો, તેઓ ફક્ત મોટા લોકો જ નહોતા, સામાન્ય લોકો પણ હતા, તેઓ તે કરી શક્્યા કારણ કે હૃદયમાં શ્રદ્ધા હતી કે આપણો ધર્મ સત્ય પર આધારિત છે.” મોહન ભાગવતે કહ્યું- “સામાન્ય વર્તનમાં આપણે બધા જુદા દેખાઈએ છીએ, પણ આપણે જુદા નથી, આપણે બધા એકસરખા છીએ, કારણ કે આ બધું અલગ દેખાવ એકતાનો આવિષ્કાર છે, એકતા જેવી છે તેવી બહાર આવે છે, તેનો કોઈ ગુણ નથી, તે પોતાને સજાની સામે લાવે છે, પછી આપણને તે ગમે છે, આ વાત અહીં એક સૂત્રમાં કહેવામાં આવી છે, આ કારણે, આ ધર્મ આત્મીયતા શીખવાનો છે અને આ વિવિધતાને સંપૂર્ણપણે સ્વીકારે છે, આપણે બધી વિવિધતાને સ્વીકારીએ છીએ, આપણે વૈવિધ્યસભર છીએ તેથી આપણે અલગ નથી, આ આપણે કહીએ છીએ.” મોહન ભાગવતે કહ્યું- “દુનિયામાં એવા વિચારો છે જે કહે છે કે જા આપણે બધાએ એક થવું હોય, તો આપણે સમાન બનવું પડશે, આપણે કહીએ છીએ કે એવું નથી, એક થવા માટે સમાન બનવાની જરૂર નથી, બધી વિવિધતાને સ્વીકારવાથી દરેક પ્રત્યે સારી લાગણી હોય છે, એવું કહેવાય છે કે દરેકનો રસ્તો એક જ જગ્યાએ લઈ જશે, રસ્તાને કારણે લડશો નહીં, બીજાનો રસ્તો બળજબરીથી બદલવાનો પ્રયાસ કરશો નહીં, આની કોઈ જરૂર નથી, દરેક વ્યક્તિને રસ્તો મળે છે, તેને તેની પરિસ્થિતિ અનુસાર મળે છે, રસ્તો ત્યાંથી શરૂ થાય છે જ્યાં આપણે જઈએ છીએ, રસ્તા પર લડશો નહીં, આ એક પવિત્ર ધર્મ છે.” મોહન ભાગવતે કહ્યું- “આખી દુનિયાને આ ધર્મની જરૂર છે, દુનિયાને વિવિધતાનું યોગ્ય રીતે રક્ષણ કરીને એકબીજા સાથે કેવી રીતે રહેવું તે ખબર નથી, તેથી જ દુનિયામાં આટલા બધા સંઘર્ષો છે, દુનિયામાં પર્યાવરણ બગડી રહ્યું છે, આ બધું થઈ રહ્યું છે, આપણું હિન્દુ ધર્મ, ખરેખર પહેલા હિન્દુઓના ધ્યાન પર આવ્યું, તેમણે આજ સુધી પોતાના આચરણમાં તેને સાચવ્યું છે, તેથી જ તેને હિન્દુ ધર્મ કહેવામાં આવે છે, નહીં તો તે સૃષ્ટિનો ધર્મ છે, તે વિશ્વનો ધર્મ છે, તે માનવતાનો ધર્મ છે, દરેકના હૃદયમાં તે ધર્મની શ્રદ્ધા સંપૂર્ણ જાગૃત થવી જાઈએ, અને આ પછી પણ, સંજાગોને કારણે માણસ ધીરજ ગુમાવે તે શક્્ય નથી, તો પણ સંજાગો આવશે, સમાજે તેને ટેકો આપવો જાઈએ, આ ધર્મ જે પવિત્ર, સાચો, સમગ્ર વિશ્વ માટે જરૂરી છે, કોઈનો વારસો નથી, તે માનવતાનો ધર્મ છે, તેને હિન્દુ ધર્મ કહેવાય છે.મોહન ભાગવતે કહ્યું- “તેમના પ્રત્યેની ભક્તિ અને શ્રદ્ધા ઓછી ન થવી જાઈએ, લોકોને એકસાથે બનાવીને, સાથી બનીને, આ કાર્ય એ ભક્તિ જાળવી રાખવા માટે કરવું પડશે, જા આ કાર્ય થશે તો ધાર્મિક જાગૃતિ આવશે, ધાર્મિક જાગૃતિ એવી થઈ જેની દુનિયાને જરૂર છે, તે માનવ ધર્મ શું છે, તે શું છે, હિન્દુ ધર્મ તે જૂથ હશે જે તેનું પાલન કરશે, તે શા†ોની વાત નહીં હોય, તે અનુમાનની વાત નહીં હોય, જીવન જીવશે તે જાવામાં આવશે, લોકો આ ધર્મનું પાલન કરી રહ્યા છે, વ્યક્તિગત રીતે, એક પરિવાર તરીકે, એક સમાજ તરીકે, એક રાષ્ટÙ તરીકે, આ લોકો સારી રીતે જીવી રહ્યા છે, વિશ્વમાં સારું કરી રહ્યા છે, સમાજમાં સારું કરી રહ્યા છે, આવા મોડેલની જરૂર છે તો લોકો શીખશે, ભારતમાં એક મોડેલ બનાવવાનું આપણું કામ છે, આપણે પોતાને આ ધર્મના માનીએ છીએ, તેથી જ ધાર્મિક જાગૃતિનું કાર્ય ચાલુ રહે છે.
