અમરનાથ ગુફામાં કુદરતી રીતે બનેલા બરફના શિવલિંગનું કદ ઝડપથી ઘટીને લગભગ એક ફૂટ થઈ ગયું છે. જાહેર કરાયેલા નવા ફોટામાં, બાબા બરફાની પહેલા કરતા ઘણા નાના દેખાય છે. જાકે, શિવલિંગના કદમાં ઘટાડો થવા છતાં, ભક્તોની શ્રદ્ધા ઓછી થઈ નથી. મોટી સંખ્યામાં ભક્તો પવિત્ર ગુફામાં દર્શન કરવા માટે સતત મુલાકાત લઈ રહ્યા છે. ૫૭ દિવસની શ્રી અમરનાથ યાત્રા ૩ જુલાઈથી શરૂ થઈ હતી. યાત્રાના પહેલા ત્રણ દિવસમાં ૫૬,૦૦૦ થી વધુ શ્રદ્ધાળુઓ બાબા બર્ફાનીના દર્શન કરી ચુક્યા છે. ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળા કરતા આ સંખ્યા આશરે ૧૮.૬ ટકા વધુ છે.
૨૦૨૫ માં, યાત્રાના પહેલા ત્રણ દિવસમાં ૪૭,૯૭૨ શ્રદ્ધાળુઓએ દર્શન કર્યા હતા, જ્યારે આ વખતે રેકોર્ડ સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ ગુફા મંદિર પહોંચી રહ્યા છે. આ વર્ષે લગભગ ચાર લાખ શ્રદ્ધાળુઓએ અમરનાથ યાત્રા માટે પૂર્વ નોંધણી કરાવી છે. વહીવટીતંત્રને અપેક્ષા છે કે યાત્રા પૂર્ણ થાય ત્યાં સુધીમાં શ્રદ્ધાળુઓની સંખ્યા પાછલા વર્ષોના રેકોર્ડને વટાવી શકે છે. યાત્રા ૨૮ ઓગસ્ટ, રક્ષાબંધનના રોજ સમાપ્ત થશે.
શિવલિંગના કદમાં ઘટાડો ચોક્કસપણે ભક્તોનું ધ્યાન આકર્ષિત કરે છે. ૨૩ મેના રોજ બોર્ડર સિક્યુરિટી ફોર્સ દ્વારા જાહેર કરાયેલા ફોટોગ્રાફ્સમાં, બરફના શિવલિંગની ઊંચાઈ આશરે સાત ફૂટ દેખાતી હતી. ત્યારબાદ, ૨૯ જૂનના રોજ પ્રથમ પૂજા દરમિયાન, શિવલિંગ હજુ પણ પાંચ ફૂટથી વધુ ઊંચું હતું. જાકે, ૬ જુલાઈના રોજ જાહેર કરાયેલા ફોટોગ્રાફ્સમાં, મોટાભાગના બરફના લિંગમ પીગળી ગયા છે, અને તેનું કદ હવે લગભગ એક ફૂટ છે.
અમરનાથ યાત્રા દરમિયાન બાલટાલ રૂટ પર યાત્રાળુઓની સુવિધા અને સલામતી સુનિશ્ચિત કરવામાં ઝ્રઇઁહ્લ ની “મે આઈ હેલ્પ યુ” પહેલ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહી છે. આ પહેલ હેઠળ તૈનાત મહિલા કર્મચારીઓ માર્ગદર્શન, આવશ્યક માહિતી, સુરક્ષા સહાય, રહેઠાણ, ભાષા સહાય, સંદેશાવ્યવહાર સુવિધાઓ અને કટોકટી તબીબી સહાય જેવી સેવાઓ પૂરી પાડી રહી છે. તેનો ઉદ્દેશ યાત્રા દરમિયાન યાત્રાળુઓને શક્્ય તેટલી બધી સહાય પૂરી પાડવાનો છે.
દરમિયાન આ વર્ષે, અમરનાથ યાત્રામાં ભાગ લેનારા યાત્રાળુઓની સંખ્યામાં પાછલા વર્ષોની તુલનામાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. વધતી ભીડને ધ્યાનમાં રાખીને, જમ્મુ અને કાશ્મીરના ઉપરાજ્યપાલ અને શ્રી અમરનાથ શ્રાઇન બોર્ડના અધ્યક્ષ મનોજ સિંહાએ નોંધણી વગર આવતા યાત્રાળુઓને ધીરજ રાખવા અને તેમના વારાની રાહ જાવાની અપીલ કરી છે. તેમણે સ્પષ્ટતા કરી કે ફક્ત નિર્ધારિત તારીખ માટે માન્ય નોંધણી ધરાવતા યાત્રાળુઓને જ પવિત્ર ગુફા તરફ આગળ વધવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે.
મનોજ સિન્હાએ પહેલગામમાં ચંદનવારી બેઝ કેમ્પની મુલાકાત લઈને યાત્રા વ્યવસ્થાઓનું નિરીક્ષણ કર્યું. તેમણે યાત્રાળુઓ માટે સ્થાપિત બેઝ હોસ્પિટલનું પણ નિરીક્ષણ કર્યું અને આરોગ્ય સુવિધાઓની સમીક્ષા કરી. તેમણે અધિકારીઓને સલામત અને સુગમ યાત્રા સુનિશ્ચિત કરવા માટે સુધારેલ તબીબી, સુરક્ષા અને અન્ય જરૂરી સુવિધાઓની સમયસર જાગવાઈ સુનિશ્ચિત કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો.
લેફ્ટનન્ટ ગવર્નરે નોંધ્યું કે યાત્રાના તેમના ચાર વર્ષ દરમિયાન, તેમણે આ વર્ષે યાત્રાળુઓની સંખ્યામાં સૌથી વધુ વધારો જાયો છે. વધતી ભીડને ધ્યાનમાં રાખીને, વહીવટ, શ્રાઇન બોર્ડ અને અન્ય સંબંધિત એજન્સીઓએ પહેલા કરતા વધુ સારી વ્યવસ્થા કરી છે. જા કે, નોંધણી વગરના યાત્રાળુઓની મોટી સંખ્યા એક પડકાર ઉભો કરી રહી છે. તેમણે નોંધ્યું કે ચંદનવારી અને બાલતાલ બંને રૂટ પર યાત્રાળુઓની સંખ્યા પર દૈનિક મર્યાદા છે, જે સુરક્ષા કારણોસર ઓળંગી શકાતી નથી. તેથી, બધા ભક્તોએ નિર્ધારિત નિયમોનું પાલન કરવું જાઈએ.
૫૭ દિવસની અમરનાથ યાત્રા ૩ જુલાઈના રોજ બાલતાલ અને પહેલગામના બેઝ કેમ્પથી શરૂ થઈ હતી. પરંપરાગત પહેલગામ રૂટ પવિત્ર ગુફા સુધી પહોંચવામાં લગભગ ત્રણ દિવસ લે છે, જ્યારે બાલતાલ રૂટ ટૂંકો છે અને એક દિવસમાં પૂર્ણ કરી શકાય છે. સમુદ્ર સપાટીથી આશરે ૧૩,૫૦૦ ફૂટની ઊંચાઈ પર સ્થિતિ, અમરનાથ ગુફા વર્ષના મોટાભાગના સમય માટે બરફથી ઢંકાયેલી રહે છે અને ફક્ત યાત્રા સમયગાળા દરમિયાન જ યાત્રાળુઓ માટે ખુલ્લી રહે છે.આ વર્ષે, શ્રાઇન બોર્ડે સુરક્ષા કારણોસર યાત્રા સમયગાળા દરમિયાન પહેલગામ અને બાલતાલ બંને રૂટને ‘નો-ફ્લાઇંગ ઝોન’ જાહેર કર્યા છે. હેલિકોપ્ટર સેવા સંપૂર્ણપણે સ્થગિત રહેશે, અને શ્રદ્ધાળુઓએ પગપાળા, ટટ્ટુ અથવા પાલખી દ્વારા ગુફા સુધી પહોંચવું પડશે. સલામત યાત્રા સુનિશ્ચિત કરવા માટે વ્યાપક સુરક્ષા વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. યાત્રા શરૂ થાય તે પહેલાં જ જમ્મુ અને કાશ્મીર પોલીસ, કેન્દ્રીય સુરક્ષા દળો અને અન્ય એજન્સીઓએ સતત મોક ડ્રીલ હાથ ધરી હતી. આ ઉપરાંત, ૨૫ સ્થળોએ ૪૫ ખાસ પર્વત બચાવ ટીમો તૈનાત કરવામાં આવી છે.
